Συμβουλευτική παρέμβαση για ζητήματα που συνδέονται με εξαρτητικές συμπεριφορές χρειάστηκαν 1.282 μαθητές και μαθήτριες της Μέσης Εκπαίδευσης κατά τη σχολική χρονιά 2023-2024. Την ίδια περίοδο, 37 παιδιά παραπέμφθηκαν σε εξειδικευμένα θεραπευτικά κέντρα.
Τα στοιχεία παραθέτει η υπουργός Παιδείας Αθηνά Μιχαηλίδου, απαντώντας σε κοινοβουλευτική ερώτηση του βουλευτή Σωτήρη Ιωάννου για τις ενέργειες του Υπουργείου απέναντι στη χρήση ναρκωτικών στα σχολεία.
Οι 1.282 περιπτώσεις δεν αφορούν αποκλειστικά παράνομες ουσίες. Πρόκειται για μαθητές στους οποίους οι καθηγητές Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής παρείχαν στήριξη για εξαρτητικές συμπεριφορές που σχετίζονταν με το αλκοόλ, το κάπνισμα, τις παράνομες ουσίες ή και την παθολογική ενασχόληση με τα τυχερά παιχνίδια.
Όπως αναφέρει η υπουργός, ο ρόλος του σχολείου είναι πρωτίστως προληπτικός, παιδαγωγικός και υποστηρικτικός και όχι αστυνομικός ή κατασταλτικός. Ένας μαθητής που αντιμετωπίζει πρόβλημα χρήσης ουσιών, σημειώνει, δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως παραβάτης, αλλά κυρίως ως παιδί που ενδέχεται να χρειάζεται βοήθεια, προστασία, καθοδήγηση και εξειδικευμένη θεραπευτική υποστήριξη.
Από το 2020 εφαρμόζεται στη Μέση Εκπαίδευση πρωτόκολλο για την πρόληψη και αντιμετώπιση περιστατικών που σχετίζονται με παράνομες ουσίες. Σε περίπτωση πληροφορίας, υποψίας ή περιστατικού χρήσης, κατοχής ή διακίνησης, καθορίζονται οι ενέργειες της σχολικής μονάδας και η συνεργασία της με την Υπηρεσία Καταπολέμησης Ναρκωτικών και την Αρχή Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων Κύπρου.
Παράλληλα, από το 2021 βρίσκεται σε εφαρμογή δεύτερο πρωτόκολλο για την παραπομπή μαθητών με εξαρτητικές συμπεριφορές σε εγκεκριμένα θεραπευτικά προγράμματα. Η διαδικασία, σύμφωνα με την κ. Μιχαηλίδου, πρέπει να εφαρμόζεται με σεβασμό στην αξιοπρέπεια και στα προσωπικά δεδομένα του παιδιού, με εμπιστευτικότητα και χωρίς στιγματισμό ή περιθωριοποίηση.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο κάπνισμα και στη χρήση ηλεκτρονικού τσιγάρου. Από το 2022 εφαρμόζεται πολιτική πλήρους απαγόρευσης του καπνίσματος και του ατμίσματος σε όλους τους ανοικτούς και κλειστούς σχολικούς χώρους. Οι διευθύνσεις καλούνται να ενισχύσουν την επιτήρηση, ιδιαίτερα στα σημεία όπου ενδέχεται να καταγράφονται περιστατικά, να διαχειρίζονται άμεσα τις παραβάσεις και να παρέχουν στήριξη σε παιδιά που αντιμετωπίζουν δυσκολία με το κάπνισμα ή το άτμισμα.
Το ΥΠΑΝ προωθεί, επίσης, σε συνεργασία με την Αρχή Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων, νέο έντυπο παρακολούθησης της εφαρμογής της συγκεκριμένης πολιτικής. Μέσω αυτού, τα σχολεία θα καταγράφουν την ενημέρωση της σχολικής κοινότητας, τα μέτρα επιτήρησης, τα περιστατικά και τις ανάγκες που εντοπίζουν. Τα συμπληρωμένα έντυπα θα συγκεντρώνονται από την Αρχή, ώστε να εξάγονται δεδομένα και τάσεις και να σχεδιάζονται πιο στοχευμένες παρεμβάσεις.
Στην πολιτική πρόληψης εντάσσονται ακόμη η Αγωγή Υγείας, η καλλιέργεια δεξιοτήτων διαχείρισης της πίεσης από συνομηλίκους, η επιμόρφωση εκπαιδευτικών και διευθυντικών στελεχών και η συνεργασία σχολείου, οικογένειας και αρμόδιων υπηρεσιών. Για παιδιά υψηλού κινδύνου εφαρμόζονται, μεταξύ άλλων, προγράμματα δημιουργικής απασχόλησης, το πρόγραμμα «Ιστός» με στήριξη από κοινωνικούς λειτουργούς και παρεμβάσεις στην Προπαρασκευαστική Μαθητεία.
