Αιχμές κατά του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη άφησε ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Τουφάν Ερχιουρμάν, υποστηρίζοντας ότι, αντί να υπάρξει πρόοδος στα επτά ζητήματα που είχαν τεθεί προς τις δύο πλευρές, η ελληνοκυπριακή πλευρά προσήλθε με 19 νέες προτάσεις.
Σε συνέντευξη Τύπου στην «προεδρία» στα κατεχόμενα, κατά την οποία προχώρησε σε απολογισμό των επαφών του στο περιθώριο της 81ης Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, ο κ. Ερχιουρμάν ανέφερε ότι ο ΓΓ του ΟΗΕ, κατά την επίσκεψή του στην Κύπρο, είχε θέσει στους δύο ηγέτες συγκεκριμένη «εργασία για το σπίτι», η οποία αφορά τόσο Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης όσο και τη μεθοδολογία που θα ακολουθηθεί στη συνέχεια της διαδικασίας.
Κατά τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, από την πρόοδο που θα επιτευχθεί στα συγκεκριμένα ζητήματα θα εξαρτηθεί και το κατά πόσο ο ΓΓ του ΟΗΕ θα προχωρήσει στη σύγκληση νέας διευρυμένης συνάντησης σε σχήμα 5+1.
«Ο Χριστοδουλίδης ήρθε με 19 νέες προτάσεις»
Ο Τουφάν Ερχιουρμάν επανήλθε στις διαφωνίες με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη γύρω από τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης και τις επαφές στη Νέα Υόρκη, υποστηρίζοντας ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά προσήλθε με 19 νέες προτάσεις, ενώ, όπως είπε, παρέμεναν ήδη στο τραπέζι επτά προτάσεις του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες.
Σύμφωνα με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, οι επτά προτάσεις αφορούν τα σημεία διέλευσης, την αποναρκοθέτηση, τη δημιουργία κοινού μηχανισμού αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών, την αντιμετώπιση της παράτυπης μετανάστευσης, τη δημιουργία συμβουλευτικού οργάνου της κοινωνίας των πολιτών, τον αθλητισμό και το ζήτημα της παραχώρησης υπηκοότητας σε παιδιά που γεννήθηκαν από μεικτούς γάμους.
Ο Ερχιουρμάν ανέφερε ότι τα συγκεκριμένα ζητήματα συζητήθηκαν με τον Νίκο Χριστοδουλίδη σε τρεις χωριστές συναντήσεις. Κατά τον ίδιο, ωστόσο, στην τελευταία συνάντηση ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας εμφανίστηκε «σαν να μην υπήρχαν καθόλου τα επτά σημεία» και κατέθεσε 19 νέες προτάσεις.
«Ο Χριστοδουλίδης ήρθε με 19 νέες προτάσεις, σαν να μην υπήρχαν καθόλου τα επτά σημεία», είπε, υποστηρίζοντας ότι δεν καταγράφηκε πρόοδος στα ζητήματα που είχαν τεθεί προηγουμένως προς επεξεργασία.
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης αναφέρθηκε επίσης στη θέση του Αντόνιο Γκουτέρες ότι δεν θα πρέπει να πραγματοποιούνται συναντήσεις χωρίς την κατάλληλη προετοιμασία και χωρίς προοπτική αποτελέσματος. Ο ίδιος ο ΓΓ του ΟΗΕ έχει δηλώσει ότι θέλει μια νέα διευρυμένη συνάντηση 5+1 μόνο μετά από επαρκή προετοιμασία στα ΜΟΕ, στη μεθοδολογία και στην ουσία, σημειώνοντας ότι δεν επιθυμεί νέες συναντήσεις χωρίς αποτέλεσμα.
Ο Ερχιουρμάν υποστήριξε, σε αυτό το πλαίσιο, ότι η μετάβασή του στη Νέα Υόρκη δεν είχε ως σκοπό τη διεξαγωγή συνάντησης με τον Νίκο Χριστοδουλίδη.
Όπως ανέφερε, μετέβη στη Νέα Υόρκη στις 23 Σεπτεμβρίου και την ίδια ημέρα, σύμφωνα με τον ίδιο, η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Κυπριακής Δημοκρατίας απέστειλε επιστολή με την οποία ζητούσε να μην παραχωρούνται συναντήσεις σε Τουρκοκύπριους αξιωματούχους. Υποστήριξε ακόμη ότι η επιστολή διαβιβάστηκε σε χώρες που διαθέτουν μόνιμες αντιπροσωπείες καθώς και σε διεθνείς οργανισμούς.
«Δεν τέθηκε θέμα τριμερούς»
Αναφερόμενος στις επαφές του με την προσωπική απεσταλμένη του ΓΓ του ΟΗΕ για το Κυπριακό, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, ο Ερχιουρμάν είπε ότι στις 24 Σεπτεμβρίου αντάλλαξαν απόψεις, χωρίς, όπως ανέφερε, να τεθεί κατά τη συνάντηση ζήτημα πραγματοποίησης τριμερούς στη Νέα Υόρκη.
Υποστήριξε ακόμη ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης είχε προτείνει μέσω της κ. Ολγκίν στις 5 Σεπτεμβρίου τη διεξαγωγή τριμερούς συνάντησης. Την ίδια ημέρα, πρόσθεσε, ο υφυπουργός παρά τω «προέδρω» Μεχμέτ Ντάνα είχε συνάντηση με την αναπληρώτρια ΓΓ του ΟΗΕ Ρόζμαρι ΝτιΚάρλο, χωρίς και εκεί, σύμφωνα με τον ίδιο, να τεθεί θέμα τριμερούς.
Ο Ερχιουρμάν ανέφερε επίσης ότι ακολούθησε στη Νέα Υόρκη συνάντηση του Μεχμέτ Ντάνα και του Ελληνοκύπριου διαπραγματευτή Μενέλαου Μενελάου με την κ. Ολγκίν, κατά την οποία, όπως είπε, επίσης δεν έγινε αναφορά σε τριμερή συνάντηση των δύο ηγετών.
«Αν υπάρχει προοπτική σύγκλισης και χρόνος από τον Γκουτέρες, θα συμμετάσχω»
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης αποκάλυψε και την απάντηση που, όπως είπε, έδωσε σε πρόταση που του μεταφέρθηκε από την προσωπική απεσταλμένη του ΓΓ.
«Έχουμε επτά εργασίες μπροστά μας. Αν υπάρχει πιθανότητα σύγκλισης έστω σε ορισμένες από αυτές και αν ο Γκουτέρες έχει χρόνο, τότε θα συμμετάσχω σε μια τέτοια συνάντηση», ανέφερε. Σύμφωνα με τον ίδιο, η κ. Ολγκίν δεν του έδωσε εκείνη τη στιγμή απάντηση, λέγοντας ότι θα τον ενημέρωνε σχετικά.
Ο κ. Ερχιουρμάν ανέφερε ακόμη ότι η κ. Ολγκίν τού έθεσε το ενδεχόμενο να υπάρξει σύγκλιση γύρω από το θέμα της εκ περιτροπής προεδρίας και τον ρώτησε εάν, υπό αυτό το πρίσμα, θα αποδεχόταν το αίτημα Χριστοδουλίδη για συνάντηση. Ο ίδιος απάντησε ότι θεωρεί λανθασμένο να συζητείται η εκ περιτροπής προεδρία ως ζήτημα Μέτρου Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, καθώς, κατά τη θέση της τουρκοκυπριακής πλευράς, αποτελεί μέρος της πολιτικής ισότητας και ζήτημα της ουσίας μιας συνολικής λύσης.
«Η εκ περιτροπής προεδρία δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως ΜΟΕ»
Σχολιάζοντας δημοσιεύματα στον ελληνοκυπριακό Τύπο ότι «ο Ερχιουρμάν άσκησε βέτο σε αίτημα του Γκουτέρες για συνάντηση», ο Τουρκοκύπριος ηγέτης απέρριψε αυτή την εκδοχή, λέγοντας ότι επρόκειτο για προτάσεις του Νίκου Χριστοδουλίδη και όχι για αίτημα του ΓΓ του ΟΗΕ.
«Τα επτά ζητήματα που έχουμε μπροστά μας είναι συγκεκριμένα. Αν υπάρχει πιθανότητα σύγκλισης ακόμη και σε ορισμένα από αυτά, θα συναντηθώ. Αν όμως η εκ περιτροπής προεδρία πρόκειται να αντιμετωπιστεί ως Μέτρο Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, δεν μπορώ να το αποδεχθώ. Πρόκειται για ζήτημα που συνδέεται με την ουσία και με την πολιτική ισότητα», είπε.
«Στόχος ήταν να μπουν στο ράφι οι επτά προτάσεις του Γκουτέρες»
Σε ιδιαίτερα επικριτικό τόνο, ο Ερχιουρμάν υποστήριξε ότι η κατάθεση των 19 προτάσεων από την ελληνοκυπριακή πλευρά ουσιαστικά παραμέριζε το υφιστάμενο πλαίσιο των επτά ΜΟΕ.
«Στο τραπέζι υπάρχουν επτά Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης και είναι προτάσεις του Γκουτέρες. Παρόλο που έχω και δικές μου διαφορετικές προτάσεις, για να υπάρξει πρόοδος βάλαμε πίσω τις δικές μας απαιτήσεις και θελήσαμε να προχωρήσουμε μέσα στο πλαίσιο του Γκουτέρες», είπε. Όπως υποστήριξε, η τουρκοκυπριακή πλευρά αποδέχθηκε έξι από τις επτά προτάσεις, με εξαίρεση το ζήτημα των σημείων διέλευσης. Την ίδια θέση είχε διατυπώσει δημόσια και μετά τη συνάντησή του με τον Αντόνιο Γκουτέρες στη Νέα Υόρκη στις 26 Σεπτεμβρίου.
«Ο Χριστοδουλίδης, αντίθετα, δεν αποδέχθηκε καμία από τις επτά και ήρθε με 19 νέες προτάσεις. Επομένως, αυτό που θα έκανε στη Νέα Υόρκη ήταν να δώσει στον Γκουτέρες 19 νέα σημεία και ουσιαστικά να βάλει στο ράφι τις επτά προτάσεις του Γκουτέρες», υποστήριξε.
Ο Ερχιουρμάν πρόσθεσε ότι, δεδομένου ότι η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες πλησιάζει στο τέλος της, μια συνάντηση στη βάση 19 νέων προτάσεων που τέθηκαν μόλις στην τελευταία συνάντηση θα ισοδυναμούσε, κατά την έκφρασή του, με «διαπραγμάτευση για χάρη της διαπραγμάτευσης» και θα είχε ως βασικό αποτέλεσμα «μια φωτογραφία».
«Λάθος η λογική “όσο περισσότερες συναντήσεις, τόσο το καλύτερο”»
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης επέκρινε, τέλος, τη λογική ότι κάθε συνάντηση είναι εξ ορισμού θετική, ανεξαρτήτως του αποτελέσματός της.
«Η αντίληψη “όσο περισσότερες φωτογραφίες βγαίνουν και όσο περισσότερες συναντήσεις γίνονται τόσο το καλύτερο” είναι λανθασμένη», είπε.
«Όταν οι συναντήσεις στη Λευκωσία δεν καταλήγουν πουθενά, κάποιοι λένε “καλύτερα να μην είχατε συναντηθεί”. Όταν, όμως, δεν πραγματοποιείται στη Νέα Υόρκη μια συνάντηση που πιθανόν επίσης να μην είχε αποτέλεσμα, οι ίδιοι λένε “ούτε καν συναντήθηκαν”», ανέφερε.
