Φίτο: Χωρίς συνολική λύση του Κυπριακού δεν μπορεί να υπάρξει βιώσιμη αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο

Χωρίς συνολική διευθέτηση του Κυπριακού δεν μπορεί να υπάρξει βιώσιμη αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο, δήλωσε την Πέμπτη ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Συνοχή και τις Μεταρρυθμίσεις, Ραφαέλε Φίτο, μιλώντας στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο. Η παρέμβασή του έγινε στο πλαίσιο συζήτησης με θέμα «Περιστατικά κλιμάκωσης στην ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο κατόπιν επίμονων τουρκικών προκλήσεων».

Ο κ. Φίτο, ειδικός εκπρόσωπος της Κομισιόν για το Κυπριακό, ανέφερε στη δευτερολογία του ότι Ελλάδα και Κύπρος έχουν την «πλήρη αλληλεγγύη» της ΕΕ. Επανέλαβε ότι η βιώσιμη αποκλιμάκωση στις σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας, αλλά και συνολικά στην Ανατολική Μεσόγειο, είναι βασική για την περιφερειακή σταθερότητα και ασφάλεια, καθώς και για την προώθηση των σχέσεων ΕΕ-Τουρκίας με σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο.

Ειδικά για το Κυπριακό, είπε ότι «χωρίς συνολική διευθέτηση του Κυπριακού θα ήταν αδύνατο να υπάρξει βιώσιμη αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο». Πρόσθεσε ότι η ΕΕ εξακολουθεί να στηρίζει συνολική διευθέτηση, στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών και σύμφωνα με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας και τις αρχές στις οποίες βασίζεται η Ένωση.

Στην αρχική του παρέμβαση, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος χαρακτήρισε την Ανατολική Μεσόγειο περιοχή γεωστρατηγικής σημασίας για τη σταθερότητα και την ασφάλεια της ΕΕ, σημειώνοντας ότι η Ένωση έχει παρουσία στην περιοχή μέσω των κρατών μελών της, Ελλάδας και Κύπρου. Είπε ότι η Κομισιόν παρακολουθεί στενά τις πρόσφατες εξελίξεις, οι οποίες, όπως ανέφερε, συμβάλλουν σε νέα ένταση, και ότι τα ζητήματα συζητούνται τόσο με τις ελληνικές αρχές όσο και με Τούρκους συνομιλητές.

Ο κ. Φίτο τόνισε ότι η Τουρκία οφείλει να σέβεται την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα όλων των κρατών μελών της ΕΕ, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό και το διεθνές δίκαιο, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Ανέφερε ακόμη ότι η Κομισιόν θεωρεί ιδιαίτερα σημαντική την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό και την εποικοδομητική συμμετοχή της Τουρκίας.

«Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ολόκληρο το νησί της Κύπρου αποτελεί μέρος της ΕΕ και ότι οι Τουρκοκύπριοι είναι πολίτες της ΕΕ», είπε. Πρόσθεσε ότι οι διαφορές μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας πρέπει να αντιμετωπίζονται με διάλογο καλής πίστης, αυτοσυγκράτηση, σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και σχέσεις καλής γειτονίας. Κλείνοντας την πρώτη παρέμβασή του, διαβεβαίωσε ότι η ΕΕ θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα δικά της συμφέροντα και εκείνα των κρατών μελών της, καθώς και να βρίσκεται στο πλευρό της Ελλάδας και της Κύπρου.

Στη δευτερολογία του, ο κ. Φίτο επανέλαβε ότι οι εξελίξεις προκαλούν ανησυχία, υπογράμμισε ωστόσο την ανάγκη συνεργασίας με την Τουρκία για την προώθηση των στόχων της ΕΕ και των κρατών μελών της στην περιοχή και πέραν αυτής. Επανέλαβε επίσης την πλήρη αλληλεγγύη της Ένωσης προς Ελλάδα και Κύπρο.

Οι παρεμβάσεις των Ευρωβουλευτών

Στη συζήτηση συμμετείχαν Ευρωβουλευτές, οι οποίοι αναφέρθηκαν στις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο, στις σχέσεις με την Τουρκία και σε ζητήματα που αφορούν την Κύπρο και την Ελλάδα.

Ο Ευρωβουλευτής του ΔΗΣΥ Λουκάς Φουρλάς έκανε λόγο για εκατοντάδες παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και διερωτήθηκε αν η Ελλάδα και η Κύπρος αντιμετωπίζονται όπως τα άλλα κράτη μέλη σε θέματα ασφάλειας. Αναφέρθηκε επίσης στο casus belli και στην παρεμπόδιση ενεργειακών έργων, χαρακτηρίζοντας τις ενέργειες αυτές απειλές για την ασφάλεια της Ελλάδας και της Κύπρου.

Ο επίσης Ευρωβουλευτής του ΔΗΣΥ Μιχάλης Χατζηπαντέλα είπε ότι οι τουρκικές ενέργειες δεν αφορούν μόνο την Ελλάδα και την Κύπρο, αλλά και την κυριαρχία της ίδιας της ΕΕ. Αναφέρθηκε στην Κύπρο ως χώρα που εξακολουθεί να βρίσκεται εν μέρει υπό κατοχή και σημείωσε ότι η Τουρκία απομακρύνεται από την ευρωπαϊκή της προοπτική.

Ο Ευρωβουλευτής του ΑΚΕΛ Γιώργος Γεωργίου αναφέρθηκε στο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», σε τουρκικά σχέδια για θαλάσσια πάρκα, στο έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας και Κύπρου και στις αναφορές του Τούρκου Προέδρου σε λύση δύο κρατών στην Κύπρο. Τόνισε ότι Ελλάδα και Κύπρος είναι κράτη μέλη της ΕΕ και, διερωτώμενος για τη στάση της Ένωσης απέναντι στις εξελίξεις, έθεσε το ερώτημα «Ευρώπη, quo vadis;».

Ο Ευρωβουλευτής του ΔΗΚΟ Κώστας Μαυρίδης αναφέρθηκε στη συνεχιζόμενη κατοχή εδάφους της ΕΕ στην Κύπρο και σε παραβιάσεις κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου. Άσκησε κριτική στην πολιτική της λεγόμενης θετικής ατζέντας έναντι της Τουρκίας και διερωτήθηκε γιατί η ΕΕ επιβάλλει κυρώσεις στη Ρωσία, αλλά όχι στην Τουρκία.

Ο Ευρωβουλευτής του ΕΛΑΜ Γεάδης Γεάδη επέκρινε τη στάση της ΕΕ απέναντι στην Τουρκία, αναφερόμενος στις διεκδικήσεις ελληνικών νησιών, σε ενεργειακά έργα και στην παρουσία τουρκικού στρατού στην Κύπρο. Ζήτησε μέτρα και κυρώσεις, προσθέτοντας ότι χωρίς ενέργειες από την ΕΕ δεν μπορεί να υπάρξει αποτροπή.

Οι Έλληνες Ευρωβουλευτές

Η Ευρωβουλεύτρια του ΕΛΚ Ελισάβετ Βόζεμπεργκ αναφέρθηκε σε παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου, στα σχέδια της Τουρκίας για θαλάσσια πάρκα και στη «Γαλάζια Πατρίδα». Ζήτησε αντίδραση της ΕΕ και τόνισε ότι απειλή εναντίον κράτους μέλους πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ζήτημα που αφορά ολόκληρη την Ένωση.

Ο Ευρωβουλευτής του S&D Γιάννης Μανιάτης αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, σε παραβιάσεις ελληνικών χωρικών υδάτων και του εναέριου χώρου, στην παρεμπόδιση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας και Κύπρου και στην κατασκευή αγωγού φυσικού αερίου μεταξύ Τουρκίας και κατεχόμενων περιοχών της Κύπρου. Ζήτησε από την Κομισιόν να διευκρινίσει τι σημαίνει στην πράξη η δέσμευσή της για την προστασία των δικαιωμάτων των κρατών μελών και έθεσε το ζήτημα της συμμετοχής της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή αμυντική αρχιτεκτονική.

Στη συζήτηση παρενέβη και η Ευρωβουλεύτρια Μαρία Ζαχαρία. Ανέφερε ότι η Κύπρος, 52 χρόνια μετά την εισβολή, συνεχίζει την πορεία της, ενώ μέρος του εδάφους της παραμένει υπό κατοχή. Επέκρινε τη στάση της ΕΕ έναντι της Τουρκίας και έθεσε ερωτήματα για το ποιον καλείται να προστατεύσει η ευρωπαϊκή αμυντική πολιτική.

Πηγή: ΚΥΠΕ