Οι εκλογές της 24ης Μαΐου δεν θα κριθούν μόνο από το ποιος προηγείται στις μετρήσεις. Θα κριθούν επίσης από το ποιος καταφέρνει να κινητοποιήσει τους δικούς του, να περιορίσει τις διαρροές του και, κυρίως, να πείσει εκείνους που ακόμη δεν έχουν αποφασίσει ή δεν είναι απόλυτα βέβαιοι για την επιλογή τους. Το πρώτο μέρος της τέταρτης δημοσκόπησης της Noverna για τον «Πολίτη» λειτουργεί σαν ακτινογραφία αυτών ακριβώς των δυναμικών, αποτυπώνοντας όχι μόνο την κομματική προτίμηση ανά κοινωνική ομάδα αλλά και το πόσο ρευστό ή παγιωμένο παραμένει το πολιτικό σκηνικό λίγες ημέρες πριν ανοίξουν οι κάλπες. Στην έκδοση του Σαββάτου θα δημοσιευθεί το δεύτερο μέρος της δημοσκόπησης στο οποίο θα παρουσιαστούν τα ποσοστά των κομμάτων και γενικά η πρόθεση ψήφου.
Μετακινήσεις
Η πρώτη μεγάλη διαπίστωση σε ό,τι αφορά την εκλογική συμπεριφορά των Κυπρίων πολιτών είναι πως, παρά την ένταση της προεκλογικής περιόδου, η μάχη παραμένει ανοιχτή σε κρίσιμα τμήματα του εκλογικού σώματος. Οι μεγάλες κομματικές δεξαμενές υπάρχουν αλλά οι μετακινήσεις δεν έχουν παγώσει, κάτι που φαίνεται και από τις χαμηλές συσπειρώσεις όλων των κομμάτων. Αν κάτι ξεχωρίζει από τα ευρήματα είναι πως η αναμέτρηση δεν θα κριθεί μόνο στους παραδοσιακούς κομματικούς πυρήνες αλλά στις πιο «μαλακές» ζώνες της ψήφου, εκεί όπου κυριαρχούν η αμφιβολία, η συγκυριακή επιρροή και η αίσθηση ότι η τελική επιλογή παραμένει ακόμη υπό διαμόρφωση.
Ηλικία και ακροατήρια
Η εικόνα ανά ηλικιακή ομάδα επιβεβαιώνει ότι κάθε κόμμα συνομιλεί με διαφορετικό κοινό.
Το ΑΚΕΛ εμφανίζει σαφή υπεροχή στις μεγαλύτερες ηλικίες, συγκεντρώνοντας 21% τόσο στις ηλικίες 55 έως 64 όσο και στους άνω των 65. Αντίθετα, στις νεότερες ηλικίες 18 έως 34 ετών περιορίζεται στο 11%. Πρόκειται για εικόνα που επιβεβαιώνει μια σταθερή τάση των τελευταίων ετών: ένα κόμμα με ισχυρό πυρήνα και υψηλή κομματική ταύτιση αλλά με εμφανές πρόβλημα διείσδυσης στους νεότερους.
Ο ΔΗΣΥ παρουσιάζει διαφορετικό προφίλ. Η πιο ισχυρή επίδοσή του εντοπίζεται στις ηλικίες 45 έως 54 ετών, όπου φτάνει το 25%, ενώ διατηρεί αξιόλογη παρουσία και στους 35 έως 44 με 16%. Το εύρημα δείχνει ότι το κόμμα εξακολουθεί να αντλεί δύναμη από τις παραγωγικές ηλικίες, εκεί όπου συχνά οι ψηφοφόροι εμφανίζονται πιο προσανατολισμένοι στη σταθερότητα και στην οικονομική διαχείριση.
Το ΕΛΑΜ εμφανίζει τη μεγαλύτερη απήχηση στους νεότερους, με 16% στις ηλικίες 18 έως 34, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι διατηρεί πρόσβαση σε ένα νεότερο ακροατήριο με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο, χαρακτηριστικά διαμαρτυρίας και αντικαθεστωτικής ψήφου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Άμεση Δημοκρατία, η οποία συγκεντρώνει 15% στις ηλικίες 35 έως 44 και 12% στους 18 έως 34 αλλά καταγράφει αισθητά χαμηλότερα ποσοστά στις μεγαλύτερες ηλικίες. Η εικόνα παραπέμπει σε σχήμα που αντλεί κυρίως από νεότερους και μεσαίας ηλικίας ψηφοφόρους των οποίων η ψήφος δεν μπορεί να θεωρείται ως απόλυτα δεδομένη.
Το γυναικείο στοίχημα
Από τα πιο αποκαλυπτικά ευρήματα της δημοσκόπησης είναι το χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών.
Στους άνδρες, το ΑΚΕΛ προηγείται με 19%, οριακά μπροστά από τον ΔΗΣΥ με 18%, ενώ η Άμεση Δημοκρατία φτάνει στο αξιοσημείωτο 12%. Στις γυναίκες, η εικόνα αλλάζει. Ο ΔΗΣΥ προηγείται με 16%, το ΑΚΕΛ ακολουθεί με 13%, ενώ το ΑΛΜΑ εμφανίζεται ενισχυμένο με 9%. Το σημαντικότερο όμως στοιχείο δεν αφορά τα κομματικά ποσοστά αλλά την αναποφασιστικότητα. Στις γυναίκες, το ποσοστό λευκού, αναποφάσιστου ή άρνησης απάντησης φτάνει το 28%, σχεδόν διπλάσιο από το 15% των ανδρών. Πρακτικά, αυτό σημαίνει πως το μεγαλύτερο ανοιχτό εκλογικό απόθεμα βρίσκεται στο γυναικείο εκλογικό Σώμα. Όποιο κόμμα καταφέρει να απευθυνθεί πειστικά σε αυτή τη δεξαμενή τις τελευταίες ημέρες ενδέχεται να επηρεάσει δυσανάλογα το τελικό αποτέλεσμα.
Επαρχίες με δικό τους πολιτικό αποτύπωμα
Η γεωγραφία της ψήφου παραμένει εξίσου καθοριστική.
Στη Λευκωσία, ο ΔΗΣΥ προηγείται με 19%, με το ΑΚΕΛ στο 13%, ενώ στη Λεμεσό η εικόνα είναι παρόμοια, με τον ΔΗΣΥ στο 18% και το ΑΚΕΛ στο 15%.
Η Λάρνακα αναδεικνύεται σε πιο ευνοϊκό έδαφος για το ΑΚΕΛ, που φτάνει στο 24%, που είναι η υψηλότερη περιφερειακή του επίδοση.
Η Πάφος παρουσιάζει από τις πιο ενδιαφέρουσες εικόνες της μέτρησης. Εκεί, η Άμεση Δημοκρατία καταγράφει 15%, ο ΔΗΣΥ 13% και το ΑΚΕΛ 14%, διαμορφώνοντας μια εικόνα πολυδιάσπασης και μεγαλύτερης ρευστότητας.
Στην Αμμόχωστο, το σκηνικό είναι ακόμη πιο ανοιχτό, με ΑΚΕΛ στο 15%, ΔΗΣΥ και ΕΛΑΜ στο 14%. Οι διαφοροποιήσεις αυτές αποκτούν σημασία επειδή οι βουλευτικές δεν κρίνονται μόνο από το παγκύπριο ποσοστό αλλά από τις τοπικές δυναμικές που καθορίζουν τις έδρες ανά επαρχία.
Οι πραγματικά πιστοί και οι ευάλωτοι
Αν υπάρχει ένας δείκτης που αποκαλύπτει την πραγματική αντοχή κάθε κόμματος, αυτός είναι ο βαθμός βεβαιότητας των ψηφοφόρων του.
Το ΑΚΕΛ εμφανίζει την υψηλότερη κομματική συσπείρωση, με 88% να δηλώνει απόλυτα βέβαιο για την επιλογή του. Το ΔΗΚΟ ακολουθεί με 86%, το ΕΛΑΜ με 83%, η Άμεση Δημοκρατία με 80% και ο ΔΗΣΥ με 79%. Στην άλλη πλευρά βρίσκεται το ΑΛΜΑ. Μόλις το 48% των ψηφοφόρων του δηλώνει απολύτως βέβαιο, ενώ 40% εμφανίζονται αρκετά σίγουροι αλλά ανοιχτοί σε αλλαγή. Το στοιχείο αυτό καθιστά το ΑΛΜΑ ίσως τον πιο ευάλωτο σχηματισμό σε τελικές μετακινήσεις. Με άλλα λόγια, η εκλογική του καταγραφή δεν είναι ακόμη πλήρως παγιωμένη.
Αναποφάσιστοι και κρυφές διαρροές
Η σύνθεση των αναποφάσιστων έχει τη δική της αξία. Μεταξύ όσων δηλώνουν αναποφάσιστοι, το 17% είχε ψηφίσει ΔΗΣΥ το 2021, 16% ΑΚΕΛ, 9% ΔΗΚΟ, ενώ 19% είχε επιλέξει άλλο κόμμα. Ένα ακόμη 16% είτε δεν είχε ψηφίσει είτε είχε ρίξει λευκό. Η εικόνα αυτή δείχνει ότι η αβεβαιότητα δεν περιορίζεται σε έναν συγκεκριμένο πολιτικό χώρο. Τα μεγάλα κόμματα έχουν διαρροές προς την αναποφασιστικότητα αλλά δεν φαίνεται να υπάρχει μονομερής κατάρρευση κάποιου από αυτούς.
Καμπάνια με περιορισμένη διείσδυση
Ένα από τα πιο ανησυχητικά ίσως ευρήματα για τα επιτελεία είναι ότι μόλις 22% των ερωτηθέντων λένε ότι άκουσαν ή διάβασαν κάτι τις τελευταίες δύο εβδομάδες που τους έκανε να δουν κάποιο κόμμα πιο θετικά. Το 78% απαντά αρνητικά. Η εικόνα αυτή υποδηλώνει ότι, τουλάχιστον μέχρι στιγμής, η προεκλογική καμπάνια δεν έχει πετύχει ισχυρή διείσδυση στο ευρύ εκλογικό σώμα.
Η εξαίρεση φαίνεται να είναι η Άμεση Δημοκρατία, όπου 36% των υποστηρικτών της δηλώνει ότι επηρεάστηκε θετικά από πρόσφατα μηνύματα ή εμφανίσεις. Ακολουθούν το ΑΚΕΛ με 20%, το ΑΛΜΑ και το ΕΛΑΜ με 17%.
Τι μπορεί ακόμη να αλλάξει
Στις τελευταίες ημέρες, ποιοι παράγοντες μπορούν πραγματικά να αλλάξουν ψήφο; Η παρουσία υποψηφίων σε τηλεοπτική συζήτηση φαίνεται να έχει τη μεγαλύτερη δυναμική, με 13% του συνόλου να δηλώνει ότι μπορεί να τους επηρεάσει πολύ. Τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης εμφανίζουν πιο περιορισμένη αλλά υπαρκτή επιρροή, κυρίως σε πιο ρευστά κοινά. Αντίθετα, η άποψη συγγενών ή φίλων φαίνεται να έχει ελάχιστη βαρύτητα, με μόλις 4% να δηλώνει ότι μπορεί να το επηρεάσει σημαντικά.
Η τελική εικόνα
Η τέταρτη δημοσκόπηση της Noverna δεν δείχνει απλώς ποιος προηγείται. Αυτό θα δημοσιευθεί με αριθμούς στην αυριανή μας έκδοση. Δείχνει ένα πολιτικό σκηνικό όπου οι σκληροί πυρήνες υπάρχουν αλλά οι τελευταίες μετακινήσεις παραμένουν πιθανές. Το ΑΚΕΛ διαθέτει την πιο πειθαρχημένη βάση. Ο ΔΗΣΥ παραμένει ισχυρός στις παραγωγικές ηλικίες. Το ΕΛΑΜ κρατά συμπαγές ακροατήριο. Η Άμεση Δημοκρατία εμφανίζει momentum. Το ΑΛΜΑ έχει προοπτική αλλά και σημαντική αβεβαιότητα. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν οι επόμενες ημέρες θα αλλάξουν κάτι ουσιαστικά ή αν οι κάλπες θα αποτυπώσουν απλώς αυτό που ήδη έχει διαμορφωθεί. Για την ώρα, η απάντηση παραμένει ανοιχτή.
Ταυτότητα
ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ: NOVERNA Analytics & Research, μέλος ΣΕΔΕΑΚ και ESOMAR, για λογαριασμό της εφημερίδας ΠΟΛΙΤΗΣ
ΔΕΙΓΜΑ & ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: 1.014 συνεντεύξεις με αντιπροσωπευτικό δείγμα του πληθυσμού στις ελεύθερες περιοχές με δικαίωμα ψήφου στις επερχόμενες βουλευτικές εκλογές, μέσω τυχαίας δειγματοληψίας
MEΘΟΔΟΣ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΩΝ: Δομημένο ερωτηματολόγιο με τηλεφωνικές συνεντεύξεις μέσω CATI (Computer Assisted Telephone Interviewing)
ΣΤΑΘΜΙΣΕΙΣ: Το δείγμα σταθμίστηκε με βάση το δημογραφικό προφίλ του εκλογικού σώματος
MEΓΙΣΤΟ ΠΕΡΙΘΩΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΟΥ ΣΦΑΛΜΑΤΟΣ: +/- 2.7% σε επίπεδο εμπιστοσύνης 95%
ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ: 1η – 12η Μαΐου 2026
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΥΡΙΟ
Η πρόθεση ψήφου και οι συσπειρώσεις των κομμάτων
