Με τη νέα Βουλή να διαμορφώνει διαφορετικούς πολιτικούς συσχετισμούς και τη δημόσια συζήτηση να μετατοπίζεται ήδη προς τις προεδρικές εκλογές του 2028, η πρόεδρος του Δημοκρατικού Συναγερμού, Αννίτα Δημητρίου, ανοίγει τα χαρτιά της στον «Π» σε μια πρώτη συνέντευξη μετά την επανεκλογή της στην προεδρία της Βουλής, στέλνοντας σαφή πολιτικά μηνύματα. Ξεκαθαρίζει ότι ο ΔΗΣΥ θα διεκδικήσει την Προεδρία της Δημοκρατίας με δικό του υποψήφιο και απορρίπτει κάθε σενάριο συνεργασίας με τον Νίκο Χριστοδουλίδη.
Η κ. Δημητρίου τοποθετεί το κόμμα της στον ρόλο της υπεύθυνης αντιπολίτευσης και απαντά στις συζητήσεις για τις πολιτικές ισορροπίες που διαμορφώνονται στη νέα Βουλή. Παράλληλα, στέλνει μηνύματα για το Κυπριακό, τη μάχη κατά του λαϊκισμού, τις κοινωνικές προτεραιότητες αλλά και την ανάγκη πλήρους διερεύνησης της υπόθεσης που έχει χαρακτηριστεί ως «Κράτος Μαφία», υπογραμμίζοντας ότι για τον ΔΗΣΥ δεν υπάρχουν εξαιρέσεις ούτε πρόσωπα υπεράνω ελέγχου.
Δεν είναι λίγοι όσοι θεωρούν ότι οι εξελίξεις με την ανάδειξη της νέας Βουλής αποτελούν πρόκριμα για τις προεδρικές εκλογές του 2028. Συμφωνείτε ότι οι νέοι συσχετισμοί αλλάζουν ήδη τον πολιτικό χάρτη της χώρας;
Αναμφίβολα το πολιτικό σκηνικό έχει αλλάξει. Δύο νέα κόμματα μπήκαν στη Βουλή, ενώ άλλες πολιτικές δυνάμεις έμειναν εκτός. Αυτό από μόνο του δημιουργεί νέα δεδομένα. Δεν συμμερίζομαι όμως την άποψη ότι οι βουλευτικές εκλογές αποτελούν πρόκριμα για τις προεδρικές του 2028. Στην πολιτική δεν υπάρχουν αυτόματες μεταφορές αποτελεσμάτων από τη μία κάλπη στην άλλη. Κάθε εκλογική αναμέτρηση έχει τη δική της δυναμική, τα δικά της διλήμματα και τις δικές της προτεραιότητες αλλά και ιδιαιτερότητες. Από την άλλη πλευρά βεβαίως οι πολιτικοί συσχετισμοί και το αποτέλεσμα των βουλευτικών εκλογών έχουν τη δική τους σημασία.
Σας ενδιαφέρει η κούρσα των Προεδρικών το 2028, μετά την εξασφάλιση του 27% στις Βουλευτικές;
Κάθε πράγμα στην ώρα του. Αυτή τη στιγμή οι πολίτες μάς έδωσαν μια καθαρή εντολή για κοινοβουλευτική εργασία και όχι για να αναλωνόμαστε στην προεδρολογία. Δεν γίνεται η χώρα να βρίσκεται μονίμως σε προεκλογική περίοδο. Έχουμε μπροστά μας σημαντικές μεταρρυθμίσεις, κοινωνικές προκλήσεις και σοβαρά ζητήματα που απαιτούν λύσεις. Εκεί είναι στραμμένη η προσοχή μας. Θέλουμε να είμαστε χρήσιμοι για τους πολίτες και αποτελεσματικοί για τον τόπο. Όλα τα υπόλοιπα θα συζητηθούν την κατάλληλη στιγμή.
Χριστοδουλίδης εκτός ΔΗΣΥ
Ποιες είναι οι πιθανότητες, το 2028, να επαναληφθεί το σκηνικό του 2023, με δύο υποψηφίους προερχόμενους από τον ΔΗΣΥ, δεδομένου ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης δηλώνει συναγερμικός και θεωρείται βέβαιο ότι θα επαναδιεκδικήσει;
Επαναλαμβάνω, είναι πολύ νωρίς για τέτοιες συζητήσεις. Οι βουλευτικές εκλογές μόλις ολοκληρώθηκαν. Αυτό που μπορώ να πω με βεβαιότητα είναι ότι ο Δημοκρατικός Συναγερμός θα έχει τον δικό του υποψήφιο, μέσα από τις δικές του δημοκρατικές διαδικασίες, όπως προβλέπει το καταστατικό του κόμματος. Μάλιστα, με τη σχετική τροποποίηση που εισηγήθηκα και εγκρίθηκε από το Παγκύπριο Συνέδριο, ο υποψήφιος του ΔΗΣΥ επιλέγεται πλέον απευθείας από τη βάση, από όλα τα μέλη του κόμματος. Αυτή είναι μια διαδικασία διαφανής, ανοιχτή και δεσμευτική για όλους. Οτιδήποτε άλλο πούμε θα είναι άτοπο και άστοχο.
Άρα, δεν μπορεί ο κ. Χριστοδουλίδης να είναι υποψήφιος του Δημοκρατικού Συναγερμού;
Όχι, δεν μπορεί.
«Παραμένουμε αντιπολίτευση»
Ούτε και να προσχωρήσετε στη διακυβέρνησή του;
Αυτό έχει απαντηθεί εδώ και καιρό. Ο Δημοκρατικός Συναγερμός βρίσκεται στην αντιπολίτευση, εκεί όπου τον τοποθέτησε η λαϊκή ετυμηγορία. Τελεία και παύλα. Αυτό ασφαλώς δεν σημαίνει στείρα άρνηση, μηδενισμό και ισοπέδωση. Για μας, σε αντίθεση με το ΑΚΕΛ, σημαίνει υπεύθυνη αντιπολίτευση. Στηρίζουμε ό,τι θεωρούμε σωστό για τη χώρα, ασκούμε κριτική όπου χρειάζεται, διορθώνουμε νομοσχέδια και καταθέτουμε εισηγήσεις όπου διαφωνούμε. Και πάνω από όλα βάζουμε το συμφέρον της Κύπρου και το όφελος των πολιτών. Αυτή τη στάση ακολουθούμε τα τελευταία τριάμισι χρόνια και έτσι θα συνεχίσουμε να πορευόμαστε και για τον υπόλοιπο ενάμιση χρόνο.
Πέρα από εσάς πιστεύετε ότι θα διεκδικήσουν κι άλλα στελέχη του ΔΗΣΥ το χρίσμα του κόμματος για τη μάχη των Προεδρικών;
Δεν μπορώ να προκαταλάβω τις αποφάσεις κανενός στελέχους. Ούτε και τις δικές μου. Το καταστατικό δίνει το δικαίωμα σε όσους πληρούν τις προϋποθέσεις να διεκδικήσουν το χρίσμα μέσα από τις εσωκομματικές διαδικασίες. Αυτό είναι θετικό και υγιές για ένα δημοκρατικό κόμμα. Όμως, για να είμαι ειλικρινής, δεν υπάρχουν σήμερα τέτοιες συζητήσεις. Έχουμε μπροστά μας πολύ πιο άμεσες προτεραιότητες.
«Ψάρεμα» στελεχών από ΠτΔ
Στο μεταξύ, φήμες θέλουν στελέχη σας που συμμετέχουν στο Shadow Cabinet του ΔΗΣΥ να έχουν προσεγγιστεί για υπουργοποίηση, σε έναν πιθανό ανασχηματισμό. Πώς σχολιάζετε;
Υπάρχουν τέτοιες φήμες; Ομολογώ ότι δεν το γνωρίζω. Σε κάθε περίπτωση θα ήταν μάλλον παράδοξο. Το Συμβούλιο Παρακολούθησης Κυβερνητικού Έργου δημιουργήθηκε για να ελέγχει, να αξιολογεί και να καταθέτει εναλλακτικές πολιτικές προτάσεις από πλευράς Δημοκρατικού Συναγερμού. Αυτός είναι ο ρόλος του και παραμένει σαφέστατος. Αλλά και από πλευράς του Προέδρου της Δημοκρατίας μια τέτοια κίνηση θα ήταν προβληματική.
Καμία συνεννόηση με ΔΗΚΟ
Πώς απαντάτε στις φήμες για συμφωνία με το ΔΗΚΟ η οποία προβλέπει την παραχώρηση της προεδρίας της Βουλής στον κύριο Νικόλα Παπαδόπουλο, εφόσον σας στηρίξει για την Προεδρία της Δημοκρατίας;
Δεν υπάρχει καμία τέτοια συμφωνία. Είναι γεγονός ότι με το ΔΗΚΟ έχουμε συχνά συγκλίσεις σε σημαντικά ζητήματα στρατηγικής για τη χώρα: Στην εξωτερική πολιτική, στον ευρωπαϊκό και δυτικό προσανατολισμό της Κύπρου, στην οικονομία, στην επιχειρηματικότητα και την ανάπτυξη αλλά και στην ανάγκη ενός ισχυρού κοινωνικού κράτους. Αυτό όμως δεν σημαίνει συμφωνίες κάτω από το τραπέζι. Σημαίνει ότι σε αρκετά μεγάλα ζητήματα βλέπουμε προς την ίδια κατεύθυνση, κάτι που βεβαίως θέλουμε να συνεχιστεί. Αλλά η συνεννόηση και η συναίνεση σε ζητήματα πολιτικής και νομοσχεδίων δεν είναι μυστική συναλλαγή. Είναι στοιχείο δημοκρατικής λειτουργίας και είναι απολύτως αναγκαία.
Δεν ζήτησε ανταλλάγματα ο Φειδίας
Υψηλότερες συντάξεις, ενισχυμένο κατά πολύ επίδομα τέκνου με στόχο την ενίσχυση του δημογραφικού, αλλά και προσιτή στέγαση. Θα κερδίσετε -πιστεύετε- το στοίχημα, ώστε να ανταποκριθείτε στη δέσμευσή σας, στο βίντεο με τον Φειδία Παναγιώτου; Ο πήχης τέθηκε πολύ ψηλά και προκάλεσε αντιδράσεις.
Ο πήχης πρέπει πάντοτε να μπαίνει ψηλά. Οι κοινωνίες δεν προχωρούν με χαμηλούς στόχους. Χρειαζόμαστε όραμα και πλάνο για να πάμε μπροστά. Και έχουμε αυτοπεποίθηση για τις δυνατότητες της χώρας μας. Οι τρεις αυτές προτεραιότητες δεν εμφανίστηκαν ξαφνικά. Ήταν ήδη στον πυρήνα των θέσεων και των προτεραιοτήτων του Δημοκρατικού Συναγερμού, όπως παρουσιάστηκαν προεκλογικά. Η Άμεση Δημοκρατία ζήτησε τη στήριξή μας σε στόχους που ήδη θεωρούσαμε αναγκαίους: Δικαιότερες συντάξεις, ουσιαστική στήριξη των οικογενειών και αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης. Δεν ζήτησε καρέκλες και ανταλλάγματα. Κανείς δεν ισχυρίστηκε ότι όλα αυτά μπορούν να γίνουν από τη μια μέρα στην άλλη. Ξέρετε, στην πολιτική δεν κρατάμε μαγικό ραβδί. Με σχέδιο, επιμονή και προτεραιότητες, ναι, μπορούμε να πετύχουμε σπουδαία πράγματα. Και, ναι, πιστεύουμε ότι η οικονομία μας έχει μεγάλες δυνατότητες για να στηρίξει πιο φιλόδοξες κοινωνικές πολιτικές. Απαιτείται βεβαίως σωστή διαχείριση, μεταρρυθμίσεις, επενδύσεις και συγκράτηση των ανελαστικών δαπανών. Πιέζουμε εδώ και καιρό άλλωστε για την κατάθεση νομοσχεδίου σε σχέση με τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση. Στις συντάξεις χρειάζεται περισσότερη δικαιοσύνη. Στις οικογένειες χρειάζεται μια ολιστική πολιτική στήριξης. Και στη στέγαση περισσότερα κίνητρα προς τον ιδιωτικό τομέα για αύξηση της προσφοράς κατοικιών.
Πολιτική σταθερότητα
Λίγο πριν σηκώσει μανίκια η νέα Βουλή, προβληματίζει την κοινή γνώμη αν θα δημιουργηθούν τελικά συνθέσεις, ή αν θα προκύψουν μεγαλύτερες δυσκολίες στη λήψη αποφάσεων. Ποιο μήνυμα στέλνετε στις πολιτικές δυνάμεις ως επανεκλεγείσα πρόεδρος της Βουλής;
Το μήνυμα είναι απλό: Χωρίς συνεννόηση και συναινέσεις δεν μπορεί να υπάρξει πρόοδος. Σε μια πολυκομματική Βουλή κανείς δεν μπορεί να επιβάλει μόνος του τις θέσεις του. Αν όλοι μείνουμε εμμονικοί πίσω από κόκκινες γραμμές, το αποτέλεσμα θα είναι ακινησία. Η Βουλή θα μπει στον πάγο. Ο Δημοκρατικός Συναγερμός πιστεύει στη σύνθεση, στη συναίνεση και στη γεφύρωση διαφορών. Γιατί είναι ο μόνος τρόπος να παράγεται αποτέλεσμα. Οι πολίτες δεν μας εξέλεξαν για να προτάσσουμε διαφωνίες. Μας εξέλεξαν για να δίνουμε λύσεις και να συγκεράζουμε απόψεις με μοναδικό στόχο το καλώς νοούμενο συμφέρον των πολιτών.
Θεωρείτε ότι θα υπάρξει σταθερότητα ή οδηγούμαστε σε μια περίοδο συνεχών πολιτικών διαπραγματεύσεων;
Το αποτέλεσμα των εκλογών πιστεύω ότι διατήρησε σε μεγάλο βαθμό τη σταθερότητα του πολιτικού συστήματος και αυτό είναι θετικό. Η νέα Βουλή θα πρέπει να λειτουργήσει ως σταθεροποιητικός παράγοντας για το κράτος και για την οικονομία. Από τη δική μας πλευρά, η στάση μας θα παραμείνει υπεύθυνη και θεσμική. Αξιολογούμε κάθε θέμα με ένα και μόνο κριτήριο: Το συμφέρον των πολιτών και της πατρίδας μας. Για τους υπόλοιπους δεν μπορώ να μιλήσω. Για τον Δημοκρατικό Συναγερμό μπορώ να εγγυηθώ ότι θα λειτουργήσει με σοβαρότητα, με διάθεση συναίνεσης και αίσθημα ευθύνης. Όπως κάνει πάντοτε.
Είστε έτοιμοι να συζητήσετε για συνεργασία με κόμματα που δεν μπήκαν στη Bουλή;
Βεβαίως. Η πολιτική δεν εξαντλείται στα κοινοβουλευτικά έδρανα. Υπάρχουν πολιτικές δυνάμεις και προσωπικότητες με τις οποίες μπορούμε να βρούμε κοινό έδαφος. Πάντα πιστεύαμε στις συνεργασίες επί πολιτικών θέσεων και όχι επί ανταλλαγμάτων. Η συναίνεση αποκτά ιδιαίτερη αξία όταν υπηρετεί ιδέες και στόχους, όχι όταν υπηρετεί αξιώματα.
Η στάση ΑΚΕΛ δεν βοηθά
Προεκλογικά σας ακούσαμε να αναφέρεστε στην τοξικότητα. Την ίδια ή και περισσότερη αντικρίζουμε με το καλημέρα της νέας θητείας και ειδικότερα τη μετωπική σύγκρουση ΔΗΣΥ - ΑΚΕΛ.
Δυστυχώς το ΑΚΕΛ επέλεξε να συνεχίσει ακριβώς από εκεί που σταμάτησε προεκλογικά. Έχουμε να αντιμετωπίσουμε μια στάση που δεν βοηθά καθόλου τη λειτουργία της Βουλής. Επιλέγει την τοξικότητα, τις εντάσεις και τη συνεχή όξυνση. Από τη δική μας πλευρά επιλέγουμε τον δρόμο της συνεννόησης. Όντως με το καλημέρα το ΑΚΕΛ επέλεξε την έντονη αντιπαράθεση για τις προεδρίες των Επιτροπών της Βουλής. Δική μας προτεραιότητα ήταν να ξεκινήσει κανονικά η λειτουργία του Σώματος και να μην μπούμε σε αδιέξοδα. Μοναδική παραφωνία στην προσπάθεια συνεννόησης ήταν το ΑΚΕΛ. Η απομόνωση είναι πολιτική επιλογή. Όταν απαντάμε στο ΑΚΕΛ είναι γιατί πρέπει να αποκατασταθούν τα πραγματικά γεγονότα. Στην προπαγάνδα και στην παραπληροφόρηση δεν μπορούμε να σωπαίνουμε.
Λαϊκισμός
Η ενίσχυση ακραίων και λαϊκίστικων φωνών αποτελεί πλέον μια νέα πραγματικότητα στην πολιτική σκηνή της Κύπρου. Σας ανησυχεί αυτή η εξέλιξη και πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί πολιτικά;
Πρόκειται για ένα φαινόμενο που δεν αφορά μόνο την Κύπρο. Το βλέπουμε σε ολόκληρο τον κόσμο. Παρ' όλα αυτά, οι πολίτες στις τελευταίες εκλογές έστειλαν και ένα άλλο μήνυμα: Επέλεξαν σε μεγάλο βαθμό τη σταθερότητα και τη σοβαρότητα. Ο λαϊκισμός πάντα έχει εύκολες λύσεις σε δύσκολα και σύνθετα προβλήματα. Λύσεις οι οποίες είδαμε κιόλας που οδηγούν. Σε καταστροφικές συνέπειες και επικίνδυνες ατραπούς για τη χώρα. Δική μας αποστολή είναι να παραμείνουμε η φωνή της υπευθυνότητας, του ρεαλισμού και της σοβαρής πολιτικής. Να λέμε την αλήθεια, ακόμη κι όταν δεν είναι η πιο εύκολη ή η πιο δημοφιλής. Μόνο έτσι αντιμετωπίζεται ο λαϊκισμός. Με επιχειρήματα, αξιοπιστία και πολιτική συνέπεια.
Κυπριακό: «Πολύ νωρίς για να μιλάμε για μομέντουμ»
Πρόσφατα συναντήσατε την κυρία Ολγκίν σε έναν νέο κύκλο ζυμώσεων για το Κυπριακό. Πιστεύετε ότι έρχεται σχέδιο λύσης σε συνδυασμό με άλλες συγκυρίες για τις οποίες ενδιαφέρεται έντονα η Τουρκία;
Είναι ακόμη νωρίς για τέτοια συμπεράσματα. Αυτό που διαπιστώνουμε είναι ότι τα Ηνωμένα Έθνη, με πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα, καταβάλλουν μια σοβαρή προσπάθεια για μια νέα διευρυμένη διάσκεψη «5+1» με σκοπό την επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών. Την ίδια στιγμή η Τουρκία επιδιώκει αναβάθμιση των σχέσεών της με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει ως μοχλός πίεσης. Με τα ευρωτουρκικά να δημιουργούν ένα νέο πλαίσιο δυναμικής, λόγω των επιδιώξεων της Τουρκίας για αναβάθμιση της τελωνειακής σύνδεσης, απελευθέρωση των θεωρήσεων εισόδου και συμμετοχή στο SAFE. Η δική μας θέση είναι καθαρή. Η πρόοδος στις ευρωτουρκικές σχέσεις πρέπει να συνδέεται με ουσιαστικά βήματα στο Κυπριακό. Δεν μπορεί η Τουρκία να ζητά τα πάντα χωρίς να προσφέρει τίποτα. Πρόσφατα μάλιστα στη Σύνοδο Κορυφής του ΕΛΚ, της μεγάλης ευρωπαϊκής μας οικογένειας, πετύχαμε ένα σημαντικό αποτέλεσμα για τη χώρα μας. Να ενσωματωθεί στο τελικό κοινό έγγραφο η εισήγησή μας με ειδική αναφορά στην Κύπρο: ότι η ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας δεν μπορεί να ολοκληρωθεί όσο ένα κράτος μέλος της ΕΕ βρίσκεται υπό τουρκική κατοχή. Αυτή η στρατηγική προάσπισης και διασφάλισης των εθνικών μας συμφερόντων πρέπει να είναι κοινή και σε απόλυτο συντονισμό με την Ελλάδα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Διακρίνετε ένα νέο momentum, για λύση του Κυπριακού;
Θα έλεγα ότι διακρίνω μια σοβαρή κινητικότητα, είναι πολύ νωρίς να μιλάμε για μομέντουμ λύσης. Υπάρχει μια πρωτοβουλία που μπορεί να οδηγήσει σε νέα διευρυμένη συνάντηση και οφείλουμε να καταβάλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια για επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών. Μέχρι να μπούμε σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις, θα ήταν πρόωρο να μιλάμε για κάτι περισσότερο. Χρειάζεται όμως ετοιμότητα και σωστή προετοιμασία για κάθε πιθανή εξέλιξη.
Κράτος Μαφία: «Όλα να διερευνηθούν, όλα στα φως»
Ποια είναι η στάση του ΔΗΣΥ μετά το πόρισμα για το «Κράτος Μαφία»;
Η θέση του Δημοκρατικού Συναγερμού είναι κρυστάλλινη. Όλα να διερευνηθούν, όλα στο φως. Δεν καλύπτουμε κανέναν, μηδενική ανοχή σε οτιδήποτε αποδειχθεί μεμπτό. Αυτό είπαμε από την πρώτη στιγμή. Έλεγχος παντού για όλους και χωρίς εξαιρέσεις. Συντεταγμένα και μέσα από τους κανόνες του κράτους δικαίου. Να αφεθεί η δικαιοσύνη να κάνει τη δουλειά της. Ζητήσαμε να διοριστούν ανεξάρτητοι ποινικοί ανακριτές χωρίς καμία χρονοτριβή. Δεν διαχωρίσαμε ποτέ σε δικούς μας και άλλους. Αυτή είναι η σωστή, θεσμική και υπεύθυνη στάση του Δημοκρατικού Συναγερμού. Σε αντίθεση με το ΑΚΕΛ που θεωρεί τους «δικούς» του εκ προοιμίου αθώους. Που μέχρι και σήμερα δεν σέβεται πορίσματα που αποδίδουν ευθύνες σε δικά του στελέχη αλλά και καταδικαστικές αποφάσεις δικαστηρίων. Εμείς ουδέποτε βρεθήκαμε ούτε και θα βρεθούμε έξω από δικαστήρια για να διαμαρτυρηθούμε. Όλα αυτά συνιστούν την ποιοτική διαφορά του Δημοκρατικού Συναγερμού με το ΑΚΕΛ.
