Στην ανακοίνωση που εξέδωσε προ ημερών ο ανεξάρτητος ποινικός ανακριτής, Ανδρέας Πασχαλίδης, αφήνεται ανοικτό το ενδεχόμενο διερεύνησης πιθανών ποινικών αδικημάτων σε βάρος δύο προσώπων, τα οποία, ωστόσο, δεν κατονομάζονται.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Π», πρόκειται για τους δύο πρώην υπουργούς Γιώργο Λακκοτρύπη και Γιώργο Λιλλήκα, οι οποίοι εμφανίζονται στο οπτικοακουστικό υλικό, διάρκειας περίπου 26 ωρών, να υπόσχονται παροχή υπηρεσιών και μεσολάβηση προς τους πράκτορες της Black Cube, οι οποίοι τους παρουσιάστηκαν ως μεγαλοεπενδυτές.
Οι δύο πρώην υπουργοί αναμένεται να τεθούν υπό αξιολόγηση, από την ομάδα λειτουργών που συστάθηκε στη Νομική Υπηρεσία για τη μελέτη του πορίσματος Πασχαλίδη, προκειμένου να διαπιστωθεί κατά πόσο διαπράχθηκε το αδίκημα της εμπορίας επιρροής.
Η εμπορία επιρροής αποτελεί σοβαρό αδίκημα διαφθοράς, το οποίο αφορά περιπτώσεις όπου ένα πρόσωπο εκμεταλλεύεται την πραγματική ή υποτιθέμενη επιρροή του προκειμένου να επηρεάσει τη λήψη αποφάσεων από δημόσιο λειτουργό έναντι οποιουδήποτε ανταλλάγματος, οικονομικού ή άλλου οφέλους.
Στην περίπτωση του Γιώργου Λακκοτρύπη έχει επιβεβαιωθεί ότι λάμβανε από τους υποτιθέμενους επενδυτές, τους οποίους συναντούσε σε χώρους ξενοδοχείων στη Βρετανία και την Ολλανδία, το ποσό των €5.000 μηνιαίως. Η συγκεκριμένη αμοιβή καταβλήθηκε για χρονικό διάστημα τριών μηνών.
Ο «Π» επικοινώνησε χθες με τον κ. Γιώργο Λιλλήκα, με σκοπό να επιβεβαιώσουμε την πληροφορία που τον φέρει να έχει υποσχεθεί παροχή υπηρεσιών προς τους υποτιθέμενους επενδυτές έναντι οικονομικού ανταλλάγματος. Ο ίδιος, ωστόσο, δεν θέλησε να προβεί σε οποιοδήποτε σχόλιο για την υπόθεση Videogate.
Πότε διαπράττεται αδίκημα
Η ποινικοποίηση της εμπορίας επιρροής εδράζεται σε διεθνείς συμβάσεις για την καταπολέμηση της διαφθοράς, όπως η Σύμβαση Ποινικού Δικαίου για τη Διαφθορά του Συμβουλίου της Ευρώπης και η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών κατά της Διαφθοράς. Σκοπός της σχετικής νομοθεσίας είναι η προστασία της ακεραιότητας των δημόσιων θεσμών και η αποτροπή δημιουργίας παρασκηνιακών δικτύων επιρροής, τα οποία υπονομεύουν τις αρχές της αξιοκρατίας, της διαφάνειας και της ισονομίας.
Το αδίκημα της εμπορίας επιρροής τιμωρείται τόσο στην ενεργητική όσο και στην παθητική του μορφή. Συγκεκριμένα:
Παθητική εμπορία επιρροής: Διαπράττεται από το πρόσωπο που ζητά, λαμβάνει ή αποδέχεται υπόσχεση παροχής οποιουδήποτε ωφελήματος, οικονομικού ή άλλου, προκειμένου να ασκήσει αθέμιτη επιρροή σε πρόσωπο που λαμβάνει αποφάσεις.
Ενεργητική εμπορία επιρροής: Διαπράττεται από το πρόσωπο που προσφέρει ή υπόσχεται το αντάλλαγμα στον μεσάζοντα, με στόχο την ευνοϊκή μεταχείριση μιας υπόθεσης ή την επίτευξη συγκεκριμένου αποτελέσματος.
Το αδίκημα θεωρείται τετελεσμένο από τη στιγμή της ζήτησης, της λήψης ή της υπόσχεσης του ωφελήματος. Δεν απαιτείται να έχει ασκηθεί τελικά η επιρροή, ούτε να έχει επιτευχθεί το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα.
Οι αναφορές Πασχαλίδη
Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν δύο αναφορές στην ανακοίνωση που εξέδωσε προ ημερών ο ανεξάρτητος ποινικός ανακριτής Ανδρέας Πασχαλίδης, καθώς αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο διερεύνησης πιθανών αδικημάτων διαφθοράς από τη Νομική Υπηρεσία και ειδικότερα του αδικήματος της εμπορίας επιρροής.
Η πρώτη αφορά την αναφορά του κ. Πασχαλίδη ότι, «μεταξύ τριών από τους Κύπριους πρωταγωνιστές και των φερόμενων επενδυτών υπεγράφησαν διάφορες συμφωνίες (εμπιστευτικότητας και παροχής υπηρεσιών), δυνάμει των οποίων δύο εκ των εν λόγω Κύπριων πρωταγωνιστών αποκόμισαν οικονομικά οφέλη».
Η δεύτερη αναφορά θεωρείται ακόμη πιο σημαντική. Παρότι στην ανακοίνωση σημειώνεται ότι από το μέχρι σήμερα συλλεχθέν μαρτυρικό υλικό δεν προκύπτει παραβίαση του ποινικού κώδικα από οποιονδήποτε εκ των Κυπρίιων πρωταγωνιστών, ο κ. Πασχαλίδης επισημαίνει ότι τόσο ο ίδιος όσο και η ανακριτική ομάδα της Αστυνομίας εξέτασαν το ενδεχόμενο παραβιάσεων της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για την ποινικοποίηση της διαφθοράς. Όπως αναφέρει, το ενδεχόμενο αυτό εξετάστηκε «λόγω των ενεργειών, παραστάσεων, υποσχέσεων, δηλώσεων και γενικά της συμπεριφοράς» των εμπλεκομένων. Ωστόσο, ο ανεξάρτητος ποινικός ανακριτής και η ανακριτική ομάδα εξέφρασαν σειρά επιφυλάξεων επί του συγκεκριμένου ζητήματος.
Στη Βουλή για εξηγήσεις
Ιδιαίτερο πολιτικό και θεσμικό ενδιαφέρον παρουσιάζει πλέον η παρουσία του ποινικού ανακριτή, Ανδρέα Πασχαλίδη, ενώπιον της Επιτροπής Θεσμών της Βουλής, όπου θα κληθεί να δώσει εξηγήσεις για τις αντιφάσεις που προκύπτουν από το πόρισμά του.
Ο κ. Πασχαλίδης διορίστηκε για να διερευνήσει ενδεχόμενες πράξεις διαφθοράς που αφορούσαν στενούς συνεργάτες του Προέδρου Χριστοδουλίδη, καθώς και ζητήματα σχετικά με το Ταμείο του Φορέα Κοινωνικής Στήριξης, του οποίου κατά τον επίμαχο χρόνο πρόεδρος της διαχειριστικής επιτροπής ήταν η πρώτη κυρία. Μερικές μέρες πριν από την παράδοση του πορίσματός του, το Υπουργικό Συμβούλιο του κ. Χριστοδουλίδη ανανέωσε για τρίτη συνεχόμενη θητεία την πενταετή παραμονή του στην προεδρία της Ανεξάρτητης Αρχής Διερεύνησης Ισχυρισμών και Παραπόνων κατά της Αστυνομίας (ΑΑΔΙΠΑ). Γεγονός που προκάλεσε πολιτικές αντιδράσεις και ερωτήματα καθώς προκύπτουν ζητήματα θεσμικής δεοντολογίας και ενδεχόμενου επηρεασμού της ανεξαρτησίας του ποινικού ανακριτή, Ανδρέα Πασχαλίδη.
Τι θα ερωτηθεί
Μεταξύ των ζητημάτων για τα οποία αναμένεται να ζητηθούν απαντήσεις ενώπιον της Επιτροπής Θεσμών από τον κ. Πασχαλίδη περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα:
1 Το συμπέρασμα περί υβριδικού πολέμου. Πώς κατέληξε ο κ. Πασχαλίδης στο συμπέρασμα ότι πίσω από την υπόθεση Videogate βρίσκεται επιχείρηση υβριδικού πολέμου εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας από εχθρική χώρα, με αναφορές που φωτογραφίζουν τη Ρωσία, τη στιγμή που δεν έχει ακόμη εξακριβωθεί ποιος είναι ο χρηματοδότης που ανέθεσε στην Black Cube τη συγκεκριμένη αποστολή;
Σημειώνεται ότι ο ίδιος ο ανεξάρτητος ποινικός ανακριτής ζήτησε και έλαβε παράταση μέχρι το τέλος του έτους για να εντοπίσει την ταυτότητα του προσώπου ή των προσώπων που βρίσκονται πίσω από τη χρηματοδότηση της Black Cube.
2 Η αυθεντικότητα του βίντεο. Πώς τεκμηριώνεται το συμπέρασμα ότι το απόσπασμα διάρκειας περίπου οκτώ λεπτών, το οποίο δημοσιοποιήθηκε στις 8/1/2026 μέσω ψεύτικου προφίλ στο «Χ», δεν αποτελεί αυθεντική αποτύπωση των γεγονότων, όταν το σύνολο του αμοντάριστου υλικού, διάρκειας περίπου 26 ωρών, είχε προηγουμένως εξεταστεί και επιβεβαιωθεί ως αυθεντικό;
Η επιβεβαίωση της γνησιότητας του συνολικού υλικού αποτελούσε άλλωστε βασική προϋπόθεση, τόσο για την αξιολόγηση των γεγονότων από τη Νομική Υπηρεσία όσο και για τη λήψη καταθέσεων από στελέχη της Black Cube, διαδικασία η οποία τελικά πραγματοποιήθηκε.
3 Η ασυλία στην Black Cube. Για ποιο λόγο ο κ. Πασχαλίδης συμφώνησε, μαζί με τον γενικό και τον βοηθό γενικό εισαγγελέα, στην παροχή καθεστώτος προστασίας στην Black Cube και στα στελέχη της που είχαν εμπλοκή στη συλλογή του επίμαχου οπτικοακουστικού υλικού, χωρίς προηγουμένως να έχουν εξασφαλιστεί περισσότερα στοιχεία για το πρόσωπο που χρηματοδότησε την επιχείρηση;
31 του μήνα η συνεδρία
Για τα πιο πάνω ζητήματα, αλλά και για άλλα εύλογα ερωτήματα που προκύπτουν από το περιεχόμενο του πορίσματος, ο ανεξάρτητος ποινικός ανακριτής, Ανδρέας Πασχαλίδης, αναμένεται να κληθεί την Παρασκευή, 31 του μήνα, ενώπιον της Επιτροπής Θεσμών της Βουλής. Οι βουλευτές μέλη της επιτροπής προτίθενται να ζητήσουν αυτούσιο το πόρισμα Πασχαλίδη, καθώς θεωρούν ότι αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την άσκηση ουσιαστικού και αποτελεσματικού κοινοβουλευτικού ελέγχου. Ωστόσο, η δημοσιοποίηση ή η κατάθεση του πορίσματος στη Βουλή προσκρούει στο γεγονός ότι το υλικό βρίσκεται υπό αξιολόγηση από τη Νομική Υπηρεσία, για το ενδεχόμενο άσκησης ποινικών διώξεων.
Δεν θα δοθεί το πόρισμα
Νομικοί κύκλοι επισήμαναν στον «Π» ότι μέχρι σήμερα δεν έχει προηγηθεί δημοσιοποίηση πορισμάτων ποινικών ερευνών σε περιπτώσεις όπου βρίσκεται σε εξέλιξη αξιολόγηση για ενδεχόμενες διώξεις.
Επιπλέον, σε περίπτωση που αποφασιστεί η καταχώριση ποινικών υποθέσεων, το μαρτυρικό υλικό που συγκεντρώθηκε κατά την έρευνα θα αποτελέσει αντικείμενο δικαστικής διαδικασίας.
Μπλόκο από γενικό εισαγγελέα;
Ερώτημα παραμένει κατά πόσο ο γενικός εισαγγελέας, Γιώργος Σαββίδης, θα επιτρέψει στον ανεξάρτητο ποινικό ανακριτή να παρευρεθεί στην έκτακτη συνεδρία της Επιτροπής Θεσμών, δεδομένου ότι το πόρισμα βρίσκεται ακόμη υπό αξιολόγηση και δεν έχουν ληφθεί τελικές αποφάσεις για ενδεχόμενες ποινικές διώξεις.
