Σε μια σταλιά τόπο όπως η Κυπριακή Δημοκρατία, που δεν ξεπερνά συνολικά το ένα εκατομμύριο κατοίκους σε πληθυσμό, συμπεριλαμβανομένων των Ευρωπαίων πολιτών και των υπηκόων τρίτων χωρών, μετρούμε ήδη 26 πολιτικά κόμματα. Και όπως όλα δείχνουν, σύντομα, στο μητρώο των πολιτικών κομμάτων, θα προστεθούν άλλα τρία κόμματα, μεταξύ αυτών και το κόμμα του ευρωβουλευτή Φειδία Παναγιώτου. Βάσει της κείμενης νομοθεσίας, τα πολιτικά κόμματα έχουν τη δυνατότητα να διεκδικήσουν εκπροσώπηση στη Βουλή, είτε καταρτίζοντας πλήρες ψηφοδέλτιο είτε επιλέγοντας μερική κάθοδο σε συγκεκριμένες εκλογικές περιφέρειες.
Ο αριθμός των πολιτικών κομμάτων είναι ιδιαίτερα υψηλός σε αναλογία με το μέγεθος του εκλογικού Σώματος. Γεγονός που αποδίδεται, μεταξύ άλλων, και στις σχετικά απλοποιημένες διαδικασίες που προβλέπονται για την ίδρυση και λειτουργία ενός πολιτικού σχηματισμού στην Κυπριακή Δημοκρατία. Αρκεί, βασικά, η συγκέντρωση 300 υπογραφών και η καταβολή ποσού ύψους €2.000 για την εγγραφή ενός πολιτικού κόμματος, χωρίς ιδιαίτερες οργανωτικές και οικονομικές απαιτήσεις.
Τα 26 κόμματα
Με βάση την τελευταία ενημέρωση, που έγινε στις 4 Φεβρουαρίου 2026, στο Μητρώο του Εφόρου Πολιτικών Κομμάτων είναι καταχωρισμένα τα ακόλουθα πολιτικά κόμματα:
- ΔΗΣΥ: Πρόεδρος Αννίτα Δημητρίου
- ΑΚΕΛ: Γενικός γραμματέας Στέφανος Στεφάνου
- ΔΗΚΟ: Πρόεδρος Νικόλας Παπαδόπουλος
- EΔΕΚ: Πρόεδρος Νίκος Αναστασίου
- ΔΗΠΑ: Πρόεδρος Μάριος Κάρογιαν
- ΕΛΑΜ: Πρόεδρος Χρίστος Χρίστου
- Κίνημα Οικολόγων-Συνεργασία Πολιτών: Πρόεδρος Σταύρος Παπαδούρης
- Κόμμα για τα Ζώα: Πρόεδρος Κυριάκος Κυριάκου
- Αλληλεγγύη: Πρόεδρος Ελένη Θεοχάρους
- Πνοή Λαού: Δεν δηλώθηκε πρόεδρος
- Ενεργοί Πολίτες-Κίνημα Ενωμένων Κύπριων Κυνηγών: Πρόεδρος Νικόλας Προδρόμου.
- ΑΦΥΠΝΙΣΗ 2020: Δεν δηλώθηκε πρόεδρος
- Ενωμένο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα Κύπρου: Πρόεδρος Κομνηνός Yulia Khovrina
- Βολτ Κύπρος: Συμπρόεδροι Ανδρομάχη Σοφοκλέους και Πάνος Λοΐζου Παρράς
- Νέα Οριζόντια Δύναμη: Πρόεδρος Ανδρέας Τσίπης
- Κίνημα Δικαίωση Στήριξη Επιστροφή: Δεν δηλώθηκε πρόεδρος
*Νίκη: Πρόεδρος Αντρέας Νικολάου
*Πατριωτικό Μέτωπο «Λακεδαιμόνιοι»: Πρόεδρος Μαριάννα Αθανασίου
- Κίνημα Ενεργώ: Πρόεδρος Λευτέρης Γεωργίου
- Ακρο – Αριστερή Αντίσταση Κομμουνισμός: Πρόεδρος Τσελεστίνα Ντε Πέτρο
- Κίνημα Εθνικής Δράσις: Δεν δηλώθηκε πρόεδρος
- Το Πράσινο Κόμμα της Κύπρου: Πρόεδρος Κυριάκος Ανδρέου
- Δημοκρατικό Εθνικό Κίνημα: Πρόεδρος Ανδρέας Θεμιστοκλέους
- Δημοκρατική Αλλαγή: Πρόεδρος Χρίστος Κληρίδης
- Άλμα – Πολίτες για την Κύπρο: Επικεφαλής Οδυσσέας Μιχαηλίδης
- Αγρονόμος Αγροτικό Εργατικό Κόμμα: Πρόεδρος Ανδρέας Χριστοφή
Υπό μελέτη τρεις αιτήσεις
Το Υπουργείο Εσωτερικών ζήτησε την υποβολή νέας αίτησης από τον ευρωβουλευτή Φειδία Παναγιώτου για την ίδρυση και εγγραφή πολιτικού κόμματος με την επωνυμία «Άμεση Δημοκρατία Κύπρου». Η αρχική ονομασία «Άμεση Δημοκρατία», όπως είχε κατατεθεί με την αίτηση εγγραφής, δεν έγινε αποδεκτή, καθώς κρίθηκε ότι παρέπεμπε σε μορφή πολιτεύματος. Με την προσθήκη της λέξης «Κύπρου» στην επωνυμία, το ζήτημα λύθηκε και η ονομασία κατέστη συμβατή με τις σχετικές πρόνοιες της νομοθεσίας. Παράλληλα, υποβλήθηκαν τροποποιήσεις στο καταστατικό που θα διέπει τη λειτουργία του νέου πολιτικού σχηματισμού, οι οποίες επίσης έτυχαν της απαιτούμενης έγκρισης. Ως πρόεδρος του κόμματος δηλώθηκε ο ίδιος ο ευρωβουλευτής Φειδίας Παναγιώτου, ο οποίος κλήθηκε από το Υπουργείο Εσωτερικών να υποβάλει νέα αίτηση, ενσωματώνοντας τις αλλαγές τόσο στην ονομασία του κόμματος όσο και στο καταστατικό του, προκειμένου να εγκριθεί και να εγγραφεί επισήμως στο Μητρώο των Πολιτικών Κομμάτων. Εξέλιξη που θα του ανοίξει τον δρόμο για την κατάρτιση του ψηφοδελτίου και την ανακοίνωση των υποψηφίων του.
Η δεύτερη αίτηση που εκκρεμεί προς έγκριση για εγγραφή κόμματος με την επωνυμία «ΣΗΚΟΥ ΠΑΝΩ» υποβλήθηκε στις 14/01/2026. Ιδρυτής του κόμματος είναι ο Χριστόφορος Τορναρίτης. Ως προσωρινός πρόεδρος του «ΣΗΚΟΥ ΠΑΝΩ» δηλώθηκε ο Σωτήρης Χρίστου.
Η τρίτη αίτηση που εκκρεμεί για ίδρυση κόμματος υποβλήθηκε στις 21/01/2026 και θα φέρει την επωνυμία «Λαϊκός Αγώνας Ελευθερία».
€2.000 και 300 υπογραφές
Κάθε πολιτικό κόμμα εγγράφεται στο Μητρώο Πολιτικών Κομμάτων μετά την υποβολή αίτησης εγγραφής στον έφορο Τήρησης Μητρώου Πολιτικών Κομμάτων -που είναι ο εκάστοτε γενικός διευθυντής του Υπουργείου Εσωτερικών- και με την καταβολή, έναντι αποδείξεως, τέλους εγγραφής ύψους €2.000. Στην αίτηση δηλώνονται η επωνυμία του κόμματος, το έμβλημα (προαιρετικά), καθώς και τα ονόματα και οι διευθύνσεις του αρχηγού/προέδρου/γενικού γραμματέα και των μελών της ηγεσίας του. Επισυνάπτονται, επίσης, το καταστατικό του κόμματος και έγγραφο που περιλαμβάνει τις υπογραφές και τους αντίστοιχους αριθμούς δελτίων ταυτότητας 300 πολιτών της Δημοκρατίας, οι οποίοι έχουν δικαίωμα εκλέγειν και υποστηρίζουν την αίτηση εγγραφής του κόμματος.
Σε περίπτωση τροποποίησης του καταστατικού, της επωνυμίας ή της διεύθυνσης ενός πολιτικού κόμματος, το κόμμα οφείλει να ενημερώσει τον έφορο εντός δύο μηνών από τη διαφοροποίηση. Ο έφορος, με τη σειρά του, προβαίνει σε δημοσίευση της αλλαγής στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας. Σε περίπτωση διάλυσης ενός πολιτικού κόμματος, το κόμμα υποχρεούται να γνωστοποιήσει τη διάλυσή του στον έφορο, ο οποίος μεριμνά για τη διαγραφή του από το Μητρώο και για την αντίστοιχη δημοσίευση της διαγραφής στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας.
Κάθε πολιτικό κόμμα έχει, επίσης, τη δυνατότητα να ενάγει και να ενάγεται στο όνομά του ως ξεχωριστή νομική προσωπικότητα που εκπροσωπεί όλα τα μέλη του.
Ποια δικαιούνται κρατική χορηγία
1. Τα κοινοβουλευτικά κόμματα. Η κρατική χρηματοδότηση δεν υπόκειται σε οποιονδήποτε φόρο ή τέλος και το ύψος της καθορίζεται από το Υπουργικό Συμβούλιο. Το ποσό περιλαμβάνεται κάθε χρόνο στον κρατικό προϋπολογισμό της Βουλής και κατανέμεται ως εξής:
- Ένα ποσοστό 15% καταβάλλεται ισόποσα σε όλα τα κοινοβουλευτικά κόμματα.
- Το υπόλοιπο 85% καταβάλλεται κατ’ αναλογία των ποσοστών που έλαβαν τα κόμματα στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές.
Τα τελευταία χρόνια, το συνολικό ποσό της κρατικής χρηματοδότησης παραμένει σταθερό, στα €7 εκατ. ετησίως, εκ των οποίων περίπου €320.000 διατίθενται στα ταμεία των οργανώσεων νεολαίας των κομμάτων. Η κρατική χορηγία καταβάλλεται κάθε χρόνο κατά τον μήνα Ιανουάριο.
Συγκεκριμένα, για το έτος 2026 η κρατική χορηγία των €7 εκατ. καταβλήθηκε, στρογγυλοποιημένα, ως εξής:
- ΔΗΣΥ: €1.980.000
- ΑΚΕΛ: €1.620.000
- ΔΗΚΟ: €890.000
- ΕΛΑΜ: €591.000
- ΕΔΕΚ: €587.000
- ΔΗΠΑ: €546.000
- Κίνημα Οικολόγων: €434.000
Οι βουλευτές που κατά τη διάρκεια της βουλευτικής τους περιόδου αποχωρούν από το κόμμα με το οποίο εξελέγησαν -καταγράφηκαν πέντε τέτοιες περιπτώσεις μέχρι σήμερα- δεν δικαιούνται κρατική χρηματοδότηση.
2. Τα μη κοινοβουλευτικά κόμματα που κατά τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές καθίστανται κοινοβουλευτικά δύνανται κατ’ επιλογήν τους, κατά τον μήνα που έπεται των εν λόγω εκλογών, να υποβάλουν αίτημα λήψης μέρους της κρατικής χρηματοδότησης που αντιστοιχεί στο χρονικό διάστημα που αρχίζει από τον μήνα που έπεται των εκλογών και μέχρι τη λήξη του οικείου έτους, του εν λόγω ποσού υπολογιζομένου κατ’ αναλογίαν των εκλογικών ποσοστών τα οποία έλαβαν, υπό την αίρεση ότι το εν λόγω ποσό θα αποκόπτεται σε πέντε ετήσιες ισόποσες δόσεις από το καταβλητέο ετήσιο ποσό της κρατικής χρηματοδότησης στην οποία αυτά έχουν δικαίωμα ως προς έναν έκαστο των ετών που ακολουθούν έως τη διενέργεια των επόμενων βουλευτικών εκλογών.
3. Τα μη κοινοβουλευτικά κόμματα που δεν καταφέρνουν να εξασφαλίζουν εκπροσώπηση στη Βουλή αλλά λαμβάνουν τουλάχιστον το 3% του συνόλου των έγκυρων ψήφων. Σύμφωνα με το ισχύον εκλογικό σύστημα, η κατανομή των βουλευτικών εδρών στην α’ κατανομή γίνεται με το σύστημα της απλής αναλογικής, υπό την προϋπόθεση ότι το κόμμα θα εξασφαλίσει ποσοστό τουλάχιστον 3,6% των έγκυρων ψήφων.
Ειδικότερα, το Υπουργικό Συμβούλιο δύναται, με απόφασή του αμέσως μετά τη διεξαγωγή των βουλευτικών εκλογών, να χορηγήσει οικονομική ενίσχυση σε μη κοινοβουλευτικό κόμμα, εγγεγραμμένο στο Μητρώο, κατ’ αναλογίαν των εκλογικών ποσοστών που αυτό εξασφάλισε κατά τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές. Η ενίσχυση αυτή παρέχεται αποκλειστικά για την κάλυψη μέρους των εκλογικών δαπανών του κόμματος και σε ποσοστό που καθορίζεται από το Υπουργικό Συμβούλιο, υπολογιζόμενο ως ποσοστό επί του κατανεμηθέντος στα κοινοβουλευτικά κόμματα ποσού κρατικής χρηματοδότησης για το συγκεκριμένο έτος. Για τη χορήγηση της οικονομικής ενίσχυσης θα πρέπει να ικανοποιούνται οι εξής προϋποθέσεις:
- Το κόμμα να έχει λάβει εκλογικό ποσοστό τουλάχιστον 3% επί του συνόλου των έγκυρων ψήφων στις εν λόγω εκλογές και να έχει διεκδικήσει τις έδρες με αριθμό υποψηφίων που αντιστοιχεί σε τουλάχιστον 50% των εδρών κάθε εκλογικής περιφέρειας.
- Η αίτηση για κρατική χρηματοδότηση να έχει υποβληθεί στον έφορο Τήρησης Μητρώου Πολιτικών Κομμάτων πριν από την ημερομηνία προκήρυξης των βουλευτικών εκλογών τις οποίες αφορά η οικονομική ενίσχυση.
Αυτοί διεκδίκησαν το 2021
Τις βουλευτικές εκλογές του 2021 διεκδίκησαν συνολικά 14 κόμματα. Πρόκειται για τα ακόλουθα: Αλλαγή Γενιάς, Αλληλεγγύη, Αμμόχωστος για την Κύπρο, ΑΚΕΛ, Αφύπνιση-2020, ΔΗΠΑ, ΔΗΚΟ, ΔΗΣΥ, ΕΛΑΜ, Ενεργοί Πολίτες-Κίνημα Ενωμένων Κυπρίων Κυνηγών, Κίνημα Οικολόγων-Συνεργασία Πολιτών, ΕΔΕΚ, Κόμμα για τα Ζώα Κύπρου και Πνοή Λαού.
Ελεγκτική Υπηρεσία
Τα πολιτικά κόμματα που συμμετέχουν σε οποιεσδήποτε πολιτειακές εκλογές στη Δημοκρατία υποχρεούνται να τηρούν πλήρη οικονομικά στοιχεία και να υποβάλλουν στον έφορο Τήρησης Μητρώου Πολιτικών Κομμάτων αναλυτικές καταστάσεις εσόδων και δαπανών που αφορούν την προεκλογική τους εκστρατεία το αργότερο εντός τριών μηνών από τη διεξαγωγή των εκλογών. Σε περίπτωση που οι εκλογές περιλαμβάνουν επαναληπτική διαδικασία, η προθεσμία αυτή αρχίζει από την ημερομηνία διεξαγωγής της επαναληπτικής εκλογής. Ακολούθως, ο έφορος Τήρησης Μητρώου Πολιτικών Κομμάτων υποβάλλει τις αναλυτικές καταστάσεις εσόδων και δαπανών των πολιτικών κομμάτων στον Γενικό Ελεγκτή της Δημοκρατίας για έλεγχο, το αργότερο τέσσερις μήνες μετά τη διεξαγωγή των εκλογών.
Ο Γενικός Ελεγκτής, αφού εξετάσει τις καταστάσεις όσον αφορά τη νομιμότητα των εσόδων και των δαπανών, συντάσσει σχετική έκθεση, την οποία αποστέλλει στον έφορο. Ταυτόχρονα, η έκθεση δημοσιεύεται μαζί με τις πλήρεις αναλυτικές καταστάσεις των κομμάτων στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας και στην ιστοσελίδα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας, εντός 12 μηνών από την ημερομηνία υποβολής των καταστάσεων ή των τυχόν επιπρόσθετων στοιχείων, εφόσον αυτά ζητηθούν.
Επιπλέον, τα πολιτικά κόμματα υποχρεούνται να αναρτούν τις συγκεκριμένες οικονομικές καταστάσεις στις επίσημες ιστοσελίδες τους, διασφαλίζοντας τη διαφάνεια ως προς τα έσοδα και τις δαπάνες της προεκλογικής τους εκστρατείας.
