Η τεχνητή νοημοσύνη έχει ήδη βρει τη θέση της στα θρανία και στα πανεπιστημιακά αμφιθέατρα της Ευρώπης, όμως το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο πόσο χρησιμοποιείται, αλλά και τι ακριβώς κάνει στον τρόπο με τον οποίο μαθαίνουμε.
Δύο νέες εκθέσεις που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζουν την επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης και των ψηφιακών τεχνολογιών στην εκπαίδευση, με τη μία από αυτές, υπό τον τίτλο «Friend or foe?», να επικεντρώνεται ειδικότερα στη γενετική τεχνητή νοημοσύνη και στις επιπτώσεις της στη μάθηση και τη γνωστική ανάπτυξη.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat που επικαλείται η Επιτροπή, το 2025 το 40% των νέων ηλικίας 16 έως 24 ετών στην Ευρωπαϊκή Ένωση χρησιμοποίησε εργαλεία παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης για σκοπούς επίσημης εκπαίδευσης.
Τα μέχρι στιγμής δεδομένα, ωστόσο, αναδεικνύουν μια ενδιαφέρουσα αντίφαση. Η χρήση του ΑΙ μπορεί να βοηθήσει τους μαθητές να έχουν καλύτερες επιδόσεις σε μια εργασία, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι οδηγεί και σε βαθύτερη μάθηση.
Σύμφωνα με την έκθεση, τα οφέλη είναι μεγαλύτερα όταν η τεχνητή νοημοσύνη χρησιμοποιείται ως εργαλείο που υποστηρίζει τη σκέψη και τη μαθησιακή διαδικασία, αντί να αναλαμβάνει την πνευματική εργασία για λογαριασμό του μαθητή. Εργαλεία που έχουν σχεδιαστεί ειδικά για εκπαιδευτικούς σκοπούς φαίνεται, μάλιστα, να παρουσιάζουν καλύτερα μαθησιακά αποτελέσματα από εφαρμογές γενικής χρήσης.
Την ίδια ώρα, η υπερβολική εξάρτηση από την τεχνητή νοημοσύνη δημιουργεί ερωτήματα για την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης. Η έκθεση εξετάζει ακόμη πιθανές επιπτώσεις στην αυτορρυθμιζόμενη μάθηση, στη γνωστική ανάπτυξη και στις κοινωνικοσυναισθηματικές δεξιότητες, αλλά και τον κίνδυνο να ενισχυθούν υφιστάμενες εκπαιδευτικές ανισότητες.
Η αλλαγή δεν αφορά μόνο τους μαθητές. Περίπου ένας στους τρεις εκπαιδευτικούς στην ΕΕ δηλώνει ότι χρησιμοποιεί ήδη τεχνητή νοημοσύνη στην εργασία του, ενώ σχεδόν τα δύο τρίτα των ευρωπαϊκών εκπαιδευτικών συστημάτων διαθέτουν πλέον κάποια εθνική στρατηγική, κατευθυντήριες γραμμές ή πολιτικό πλαίσιο για τη χρήση του ΑΙ.
