Τα κράτη μέλη ενέκριναν την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής τη Δευτέρα για την κινητοποίηση άνω των 56 εκατομμυρίων ευρώ από το γεωργικό αποθεματικό. Σύμφωνα με την απόφαση οι Κύπριοι αγρότες θα λάβουν 4,6 εκατ. ευρώ, οι αγρότες από την Πορτογαλία 30 εκατ. ευρώ, η Ρουμανία 14,8 εκατ. ευρώ, η Κροατία 4,4 εκατ. ευρώ και η Σλοβενία 2,8 εκατ. ευρώ.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, τα κεφάλαια αυτά αναμένεται να στηρίξουν τους αγρότες που επλήγησαν από σημαντικές ζημιές από δυσμενή κλιματικά φαινόμενα, ενώ η Κύπρος βίωσε παρατεταμένη ξηρασία και ακραία ζέστη από τον Μάιο του 2025, με αποτέλεσμα σημαντικές απώλειες στην παραγωγή καλλιεργειών, καθώς και υψηλότερο κόστος ζωοτροφών. Η στήριξη θα κατευθυνθεί σε αγρότες φρούτων, ξηρών καρπών, αμπελιών, ελιών και αροτραίων καλλιεργειών, συμπεριλαμβανομένων των παραγωγών μικτής κτηνοτροφίας. Ο διατιθέμενος προϋπολογισμός μπορεί να συμπληρωθεί έως και 200% των εθνικών κονδυλίων.
Καθ' όλη τη διάρκεια του 2025 και κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, οι αγρότες στις χώρες αυτές υπέστησαν σημαντικές ζημιές και οικονομικές απώλειες λόγω δυσμενών κλιματικών φαινομένων και φυσικών καταστροφών.
Η Πορτογαλία επλήγη από την καταιγίδα Kristin τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο του 2026, με έντονες βροχοπτώσεις, ισχυρούς ανέμους και πλημμύρες που προκάλεσαν ζημιές και κατέστρεψαν γεωργικές εκτάσεις και υποδομές. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα σημαντικές απώλειες για την γεωργική παραγωγή.
Στη Ρουμανία, η σοβαρή ξηρασία και οι επαναλαμβανόμενοι καύσωνες μεταξύ Ιουνίου και Αυγούστου 2025 επηρέασαν τις αποδόσεις καλαμποκιού και ηλίανθου. Η Κύπρος βίωσε παρατεταμένη ξηρασία και ακραία ζέστη από τον Μάιο του 2025, με αποτέλεσμα σημαντικές απώλειες στην παραγωγή καλλιεργειών, καθώς και υψηλότερο κόστος ζωοτροφών. Στην Κροατία, η άνοιξη και το καλοκαίρι του 2025 έφεραν θερμοκρασίες κατάψυξης, καθώς και υπερβολικές βροχοπτώσεις και ξηρασία, καταστρέφοντας καλλιέργειες όπως φρούτα, αμπέλια και ζαχαρότευτλα. Η Σλοβενία βίωσε εαρινούς παγετούς που έπληξαν την παραγωγή μήλων.
Οι επιλέξιμοι γεωργικοί τομείς και καλλιέργειες για στήριξη περιλαμβάνουν για την Κύπρο εσπεριδοειδή, μπανάνες, σύκα, ρόδια, φραγκόσυκα, αμπελώνες, ελαιόλαδο και επιτραπέζιες ελιές, δημητριακά, κτηνοτροφικές καλλιέργειες, μελισσοκομία και κτηνοτροφία (βοοειδή, πρόβατα και κατσίκες), στην Πορτογαλία: αροτραίες καλλιέργειες, ελαιόλαδο και επιτραπέζιες ελιές, φρούτα και λαχανικά, κρασί και κτηνοτροφία, στην Κροατία: δαμάσκηνα, φουντούκια, αμπελώνες, μηδική και ζαχαρότευτλα·Στη Ρουμανία: ηλίανθος και καλαμπόκι, και στη Σλοβενία: μήλα.
Οι εθνικές αρχές πρέπει να διασφαλίσουν ότι οι αγρότες θα λάβουν γρήγορα την υποστήριξη και η βοήθεια πρέπει να διανεμηθεί το αργότερο έως τις 28 Φεβρουαρίου 2027.
Μετά τη σημερινή έγκριση από τα κράτη μέλη, η Επιτροπή θα εγκρίνει την πρότασή της. Στη συνέχεια, θα δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα τεθεί σε ισχύ την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευσή της.
Τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη θα πρέπει να ενημερώσουν την Επιτροπή σχετικά με τις λεπτομέρειες εφαρμογής των μέτρων χωρίς καθυστέρηση. Σε αυτές περιλαμβάνονται τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται για τον προσδιορισμό της χορήγησης μεμονωμένης ενίσχυσης, ο επιδιωκόμενος αντίκτυπος του μέτρου, οι προβλέψεις για τις πληρωμές ανά μήνα και το επίπεδο της πρόσθετης στήριξης που θα παρασχεθεί. Η κοινοποίηση θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την αποφυγή στρέβλωσης του ανταγωνισμού και υπεραντιστάθμισης.
