Στην υλοποίηση των δεσμεύσεών της για σημαντικές αυξήσεις στις συντάξεις προχωρά η κυβέρνηση, παρά το υψηλό δημοσιονομικό κόστος το οποίο προκαλεί έντονες ανησυχίες αλλά και έντονο προβληματισμό με επεξεργασία διαφόρων σεναρίων.
Οι αυξήσεις στις συντάξεις θα ξεκινούν από 2% και θα φθάνουν μέχρι το 60%, δηλώνει στον «Π» ο υπουργός Εργασίας, Μαρίνος Μουσιούττας, με βάση τις πρόνοιες του νομοσχεδίου που ετοιμάζεται και θα αποσταλεί στους κοινωνικούς εταίρους πριν τη συνεδρία του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος στις 19 Αυγούστου.
Ο κ. Μουσιούττας διαβεβαιώνει ότι δεν θα περιλαμβάνονται μειώσεις συντάξεων, σημειώνοντας ότι το κόστος από την αύξηση των συντάξεων θα προέλθει από έσοδα του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων και του κράτους αλλά και άλλα μέτρα, όπως είναι η αύξηση των εισφορέων και νέων κατηγοριών, όπως οι εισοδηματίες, και οι ενισχυμένες προσπάθειες για πάταξη της αδήλωτης εργασίας.
Παρά τα επίμονα ερωτήματα, ο υπουργός δεν απάντησε στο πώς θα χρηματοδοτηθούν ακριβώς οι αυξήσεις και ποια θα είναι η συνεισφορά του κράτους καθώς τα πλείστα μέτρα δεν συνεπάγονται άμεσα έσοδα για το Ταμείο.
Ο στόχος να τεθεί σε εφαρμογή η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση από τις αρχές του 2027 φαντάζει πιο δύσκολος από ό,τι είχε αρχικά εκτιμηθεί. Ωστόσο η κυβέρνηση επιμένει, με τον υπουργό Εργασίας να δηλώνει ότι βρέθηκε η χρυσή τομή με το Υπουργείο Οικονομικών, συστήνοντας υπομονή για ακόμη λίγες μέρες.
Αναμένουν οι συνταξιούχοι
Οι συνεχείς αναφορές για σημαντικές αυξήσεις στις συντάξεις δημιούργησαν μεγάλες προσδοκίες στους συνταξιούχους, οι πλείστοι εκ των οποίων παλεύουν καθημερινά να ζήσουν με αξιοπρέπεια. Ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, δήλωσε δημόσια ότι οι αυξήσεις στις συντάξεις θα ανέλθουν στα €250-€300.
Τα σενάρια
Στην προσπάθεια να υλοποιηθεί η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση, τέθηκαν ξανά στο τραπέζι σενάρια και σκέψεις που είχαν απορριφθεί, όπως οι μειώσεις σε συντάξεις υψηλόμισθων προκειμένου να χρηματοδοτηθούν οι χαμηλές συντάξεις.
Μέχρι στιγμής δεν έχει ξεκαθαρίσει το ακριβές κόστος που θα προκύψει για το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων από την αύξηση της βασικής σύνταξης, από €529 σε €764 σε βάθος πενταετίας και από πού θα αντληθούν τα χρήματα αλλά και το πρόσθετο κόστος που θα δημιουργηθεί από τη μείωση της αναλογιστικής μείωσης του 12% στη βασική σύνταξη για πρόωρη αφυπηρέτηση.
Προβληματισμό προκαλεί επίσης η στόχευση της κυβέρνησης για επιβολή εισφορών σε εισοδηματίες, καθώς το εισόδημά τους δεν προκύπτει από εργασία αλλά από άλλες πηγές όπως ενοίκια και ως εκ τούτου δεν υπάρχει η υποχρέωση εισφορών προς το Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
Καθοριστική παράμετρος παραμένει και η επάρκεια των συντάξεων, με διαφορετικές θέσεις να εκφράζονται από τους κοινωνικούς εταίρους. Σημειώνεται ότι το ζήτημα της επάρκειας των συντάξεων αναμένεται να συζητήσει η τεχνική επιτροπή για τα ταμεία προνοίας που θα συνέλθει την 1η Σεπτεμβρίου.
Ταμεία προνοίας
Όσον αφορά τα ταμεία προνοίας, οι σκέψεις της κυβέρνησης αφορούν το κατά πόσο θα είναι υποχρεωτικά ή όχι, με παροχή κινήτρων προς τους εργοδότες με στόχο την επάρκεια των συντάξεων. Η υποχρεωτικότητα, ωστόσο, αποτελεί casus belli για τους εργοδότες, όπως τόνισαν επανειλημμένα σε δημόσιες τοποθετήσεις τους οι εργοδοτικοί σύνδεσμοι. Νομοσχέδιο για τα ταμεία προνοίας δεν θα ετοιμαστεί στο παρόν στάδιο αλλά στόχος είναι να καθοριστεί πλαίσιο συμφωνίας, εγχείρημα δύσκολο με βάση τις εκ διαμέτρου αντίθετες τοποθετήσεις συντεχνιών και εργοδοτών.
Ανέφικτος ο στόχος
Παρά την αισιοδοξία της κυβέρνησης για υλοποίηση των χρονοδιαγραμμάτων, οι κοινωνικοί εταίροι δεν εκφράζουν την ίδια θέση. Ο γ.γ. της ΣΕΚ, Ανδρέας Μάτσας, χαρακτήρισε ανέφικτο τον στόχο για κατάθεση στη Βουλή στις 20 Σεπτεμβρίου του νομοσχεδίου για τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση, σημειώνοντας ότι οι κοινωνικοί εταίροι δεν έχουν ακόμη στα χέρια τους το προσχέδιο της νομοθεσίας. Στην πρώτη συνεδρίαση του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος στις 19 Αυγούστου δεν μπορεί, εκ των πραγμάτων, να γίνει ουσιαστική συζήτηση επί του νομοσχεδίου, επεσήμανε στο ΚΥΠΕ.
Όπως είπε, η συνεδρίαση αυτή ενδεχομένως να έχει «έναν πρώτον ενημερωτικό και διερευνητικό χαρακτήρα», ενώ πριν από το τέλος Αυγούστου δεν αναμένεται να είναι δυνατή η συνολική τοποθέτηση των κοινωνικών εταίρων.
Ακόμα κι αν το νομοσχέδιο σταλεί αυτή την εβδομάδα, πρόσθεσε, λόγω των θερινών διακοπών δεν θα είναι δυνατό να συνέλθουν τα συλλογικά όργανα των κοινωνικών εταίρων για να το συζητήσουν.
Αυξήσεις και ευνοϊκότερες ρυθμίσεις
Υπενθυμίζεται ότι, στο πλαίσιο του podcast «Ματιά στην Οικονομία», ο κ. Μουσιούττας σημείωσε ότι οι αυξήσεις στις συντάξεις θα είναι με βάση κριτήρια που θα ληφθούν υπόψη, όπως το ύψος των εισφορών των εργαζομένων, η περιοδικότητά τους και η διάρκεια της εργασιακής ζωής.
Ο υπουργός επεσήμανε ακόμη ότι θα υπάρξουν διαφοροποιήσεις σε όλα τα είδη των συντάξεων, γήρατος, αναπηρίας και χηρείας, ενώ διαφοροποιήσεις θα υπάρξουν και στα επιδόματα, που δίνονται με ευνοϊκότερες ρυθμίσεις για τους πολίτες. Επίσης, πρόσθεσε ότι υπάρχουν κι άλλα στοιχεία τα οποία ενσωματώνονται στη μεταρρύθμιση και τα οποία διαχρονικά θα βοηθήσουν στην αύξηση των συντάξεων.
Όσον αφορά την αναλογιστική μείωση του 12% για πρόωρη αφυπηρέτηση, ο υπουργός ανέφερε ότι θα μειωθεί σε επίπεδα κάτω του 10% με οριζόντια εφαρμογή, τονίζοντας ωστόσο πως δεν μπορεί να καταργηθεί. Ουσιαστικά, θα ισοδυναμούσε με μείωση του ορίου αφυπηρέτησης από τα 65 στα 63 έτη.
Ο υπουργός παραδέχθηκε ότι, ακόμα και μετά τη μεταρρύθμιση, θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν συνταξιούχοι με εισόδημα κάτω από το όριο της φτώχειας. Στόχος, είπε, είναι τα ταμεία προνοίας να λειτουργήσουν συμπληρωματικά.
