Πετρέλαιο πάνω από τα 100 δολάρια, νέα «φωτιά» στα καύσιμα της Κύπρου

Σε σταθερά υψηλά επίπεδα οι διεθνείς τιμές της ενέργειας, καθώς οι αγορές δεν πείθονται από τις τεχνητές κινήσεις ενίσχυσης της προσφοράς και αναζητούν ένα αξιόπιστο, μακροπρόθεσμο αφήγημα, προκειμένου να αποτιμήσουν σε χαμηλότερα επίπεδα τόσο το αργό πετρέλαιο, όσο και τα προϊόντα διύλισης. Παρά τις συντονισμένες κρατικές παρεμβάσεις και την απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων, το πετρέλαιο τύπου Brent διατηρείται πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας υψηλά πολλών εβδομάδων.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ακόμη και η σταδιακή αύξηση της διέλευσης φορτίων από τη Μέση Ανατολή —με τις αποστολές από τις χώρες του Κόλπου να αγγίζουν τα 15,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως και να ανακτούν πάνω από το 80% των προπολεμικών επιπέδων— αδυνατεί να οδηγήσει τις τιμές προς τα κάτω. Η ναυτιλιακή μεταφορά μέσω των Στενών του Ορμούζ παραμένει εξαιρετικά δαπανηρή και επισφαλής, ενώ ταυτόχρονα η φυσική αγορά αργού, όπως τα φορτία της Βόρειας Θάλασσας, εξακολουθεί να παρουσιάζει ακραία στενότητα.

Αυτό σημαίνει ότι οι υψηλές τιμές που βλέπουμε στα πρατήρια βενζίνης είναι εξαιρετικά πιθανό να αυξηθούν. Αρνητική επίδραση θα υπάρξει και στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας. Σε αυτό το κλίμα, που οδηγεί σε ένταση των πληθωριστικών πιέσεων, μπαίνει στο τραπέζι η ανάγκη νέων μέτρων. ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ αναφέρουν, σε ανακοινώσεις τους ότι, τα μέτρα που εξήγγειλε η κυβέρνηση την περασμένη εβδομάδα δεν αρκούν. 

"Τα πρόσφατα κυβερνητικά μέτρα είναι θετικά. Με το κόστος της ακρίβειας για το 2025 να εκτιμάται γύρω στο ένα δισεκατομμύριο ευρώ, όμως, πακέτα των 50, 70 ή 100 εκατομμυρίων ευρώ δεν αρκούν από μόνα τους (...). Η κυβέρνηση οφείλει να προχωρήσει με σαφείς προτεραιότητες και ρεαλιστικά χρονοδιαγράμματα. Οι επενδύσεις απαιτούν χρόνο, γι’ αυτό οι καθυστερήσεις στην προώθησή τους κοστίζουν", αναφέρει  ο ΔΗΣΥ.

"Τα μέτρα που ανακοινώθηκαν δεν αγγίζουν στην πράξη το μέγεθος του προβλήματος. Είναι περιορισμένα μπροστά στις αυξήσεις και αφήνουν εκτός, μεγάλο μέρος των χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων που πιέζονται καθημερινά", αναφέρει σε γραπτή του δήλωση ο  επικεφαλής του Γραφείου Ενέργειας ΑΚΕΛ, Βάκης Χαραλάμπους. "Προτάσεις υπάρχουν. Δυνατότητες υπάρχουν. Αυτό που μένει να φανεί είναι αν υπάρχει και η πολιτική βούληση", προσθέτει.

Η γεωπολιτική

Επί του παρόντος, δεν διαφαίνεται καμία ουσιαστική αποκλιμάκωση στις διεθνείς γεωπολιτικές εντάσεις. Αντίθετα, οι τρέχουσες εξελίξεις εντείνουν τις ανησυχίες των αναλυτών. Στη Μέση Ανατολή, η πολυμέτωπη στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν κλιμακώνεται, συνοδευόμενη από ενισχυμένη αμερικανική ναυτική παρουσία και επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές. Ο διευθύνων σύμβουλος της Saudi Aramco, Amin Nasser, προειδοποίησε δημόσια από το Λονδίνο ότι τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου βρίσκονται σε «επικίνδυνα χαμηλά» επίπεδα, καθώς η επτάμηνη σύγκρουση έχει αφαιρέσει σχεδόν 3 δισεκατομμύρια βαρέλια από την προσφορά. Σύμφωνα με τον επικεφαλής του πετρελαϊκού κολοσσού, η πλήρης αποκατάσταση των εμπορικών και στρατηγικών αποθεμάτων ενδέχεται να απαιτήσει έως και δύο χρόνια, ακόμα και αν οι εχθροπραξίες τερματιστούν άμεσα.

Το διεθνές κλίμα επιβαρύνεται περαιτέρω από την ταυτόχρονη κλιμάκωση των εχθροπραξιών στην ανατολική Ευρώπη. Η Ρωσία εξαπέλυσε εκ νέου σφοδρές πυραυλικές επιθέσεις κατά του Κιέβου, πλήττοντας καίριες πολιτικές και αστικές υποδομές, την ώρα που ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι προαναγγέλλει νέα αντίποινα και στοχευμένα πλήγματα σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις και διυλιστήρια. Αυτές οι εξελίξεις αυξάνουν τον κίνδυνο περαιτέρω διακοπής στον εφοδιασμό ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου, αποτρέποντας κάθε διάθεση διόρθωσης στις διεθνείς τιμές.

Χτύπημα στα ευρωομόλογα

Οι παρενέργειες του ενεργειακού σοκ διαχέονται ήδη στις παγκόσμιες χρηματαγορές. Η επιμονή του κόστους των καυσίμων σε υψηλά επίπεδα, σε συνδυασμό με το γενικευμένο κύμα ρευστοποιήσεων στα κρατικά ομόλογα της Ευρωζώνης —ιδίως στα γαλλικά δεκαετή χρεόγραφα, η απόδοση των οποίων προσέγγισε το 5%— οδήγησε τη Δευτέρα το ευρώ σε χαμηλό 17 μηνών έναντι του δολαρίου.