Δύσκολο και περίπλοκο διαφαίνεται το εγχείρημα της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης, με τους κοινωνικούς εταίρους να ζητούν εμπεριστατωμένες συζητήσεις και ξεκάθαρες απαντήσεις προτού ληφθούν οι σχετικές αποφάσεις. Οι πρώτες συζητήσεις στο Εργατικό Συμβουλευτικό Σώμα καταδεικνύουν ότι θα απαιτηθεί ένας αγώνας δρόμου προκειμένου να καταστεί κατορθωτό να υπάρξει συμφωνία. Μακρύς αναμένεται να είναι και ο γύρος συζητήσεων στη Βουλή όταν θα προωθηθούν τα σχετικά νομοθετήματα.
Μεταξύ των ερωτημάτων που τίθενται από τους κοινωνικούς εταίρους είναι: α) η μεθοδολογία ορισμού της φτώχιας και κάθε πότε θα αναθεωρείται, β) πώς καθορίστηκε το ποσό των €764 για την ανώτατη βασική σύνταξη, γ) ποια η συνεισφορά του κράτους σήμερα και μετά τη μεταρρύθμιση και δ) το κόστος των σημερινών πιστώσεων. Οι πιστώσεις στο ΤΚΑ αφορούν τις περιόδους κατά τις οποίες ένας ασφαλισμένος δεν εργάζεται (ή εργάζεται μειωμένα), αλλά του πιστώνονται ασφαλιστικές μονάδες σαν να είχε πληρώσει εισφορές, διατηρώντας έτσι τα δικαιώματά του σε παροχές (σύνταξη, επιδόματα).
Επίσης, ζητούν απαντήσεις για το κόστος της προτεινόμενης ελάφρυνσης της αναλογιστικής αναπροσαρμογής (γνωστό ως πέναλτι), ετήσια και σε βάθος χρόνου, την επενδυτική πολιτική του ταμείου και το ζήτημα της δημιουργίας εποπτικής αρχής, την αποπληρωμή του χρέους του κράτους προς το ΤΚΑ και το πλάνο για τερματισμό του δανεισμού.
Στα ερωτήματα που υποβλήθηκαν περιλαμβάνεται και ο προβληματισμός για την ανακατανομή εισφοράς του κράτους από το συμπληρωματικό μέρος προς το βασικό και τι θα συμβεί σε περίπτωση μη ικανοποιητικών εισφορών εργοδοτών και εργοδοτούμενων στο συμπληρωματικό μέρος.
Όσον αφορά τους μηχανισμούς για επιδοτούμενες εισφορές και εισφορά από εισοδηματίες και για άτομα 16 ετών με την αυτόματη εγγραφή, ΠΕΟ και ΔΕΟΚ έθεσαν το ερώτημα εάν η μη εγγραφή θα επιφέρει κυρώσεις.
Επίσης οι κοινωνικοί εταίροι ζητούν παράδοση της ολοκληρωμένης μελέτης της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας και παραδοχών που λήφθηκαν υπόψη.
Έχουμε πολύ δρόμο
Ο γ.γ. της ΣΕΚ, Ανδρέας Μάτσας, ανέφερε στον «Π» ότι «βρισκόμαστε ακόμη μακριά», τονίζοντας την αναγκαιότητα κοινού σχεδιασμού του πρώτου και δεύτερου πυλώνα συνταξιοδοτικών παροχών, προκειμένου να μην βρεθούμε προ εκπλήξεως, έστω και εάν δεν εφαρμοστούν ταυτόχρονα. Παραδέχεται ότι υπάρχουν αρκετά θέματα που μπορούν να τύχουν καλύτερης διαχείρισης μέσα από τον κοινό σχεδιασμό. Παράλληλα, επισημαίνει ότι θα πρέπει να ξεκαθαρίσει ότι η στόχευση «κανένας συνταξιούχος να μην βρίσκεται κάτω από το όριο της φτώχειας», θα εφαρμοστεί στην πράξη.
Η γ.γ. της ΠΕΟ, Σωτηρούλα Χαραλάμπους, δήλωσε στον «Π» ότι ξεκίνησε η απάντηση των ερωτημάτων από τον αναλογιστή, σημειώνοντας ότι «υπάρχουν πολλά για τα οποία αναμένουμε απαντήσεις. Έχουμε πολύ δρόμο ακόμη μπροστά μας μέχρι να απαντηθούν όλα τα ερωτήματα».
Σύμφωνα με την κα. Χαραλάμπους, πρέπει να απαντήσει το κράτος εάν τα €764 βασική σύνταξη θα αφορά όλους τους συνταξιούχους.
Πέραν των ερωτημάτων για θέματα ουσίας, τονίζει, αναφύονται και ζητήματα όσον αφορά την πρακτική εφαρμογή μέτρων, όπως είναι η εγγραφή όλων στο σύστημα, από την ηλικία των 16 ετών και την πρόνοια για κοινωνικές ασφαλίσεις από εισοδηματίες και πώς θα γίνεται ο έλεγχος.
Ο πρόεδρος της ΔΕΟΚ, Στέλιος Χριστοδούλου, αναφέρει ότι ο δρόμος είναι μακρύς για την κατάληξη, σημειώνοντας ωστόσο ότι «όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς είμαστε διατεθειμένοι να κινηθούμε τάχιστα, έτσι ώστε από την αρχή του 2027 οι συνταξιούχοι να αρχίσουν να απολαμβάνουν τα οφέλη από τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού».
«Προσπάθειά μας είναι να δώσουμε λύσεις σε κύρια ζητήματα που απασχολούν τους συνταξιούχους, όπως είναι η επάρκεια των συντάξεων, το θέμα του 12%, η επενδυτική πολιτική του ταμείου, η αποπληρωμή του χρέους προς το ΤΚΑ έτσι ώστε να έχουμε ένα αξιόπιστο και βιώσιμο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, το οποίο να αποτελεί ένα σημαντικό δίκτυ προστασίας για τους σημερινούς συνταξιούχους, αλλά και τις επόμενες γενιές», τονίζει.
«Πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι οι εισφορές κοινωνικών ασφαλίσεων λόγω της υπογεννητικότητας και της αργοπορίας στο να συνεισφέρουν στο σύστημα, μειώνονται. Ταυτόχρονα λόγω του ότι αυξάνεται το προσδόκιμο ζωής και τα έξοδα του ταμείου αυξάνονται, πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί ώστε να διασφαλίσουμε ότι οι συντάξεις δεν θα κινδυνεύσουν», υποδεικνύει. Υποστηρικτικός πυλώνας της επάρκειας συντάξεων, πρέπει να ειναι τα ταμεία προνοίας, τονίζει, αναφέροντας ότι «η ορθότερη και δικαιότερη λύση είναι να υπάρξει καθολική κάλυψη των εργαζομένων».
Να μην βιαστούμε
Ο γ.γ. του Κυπριακού Εμπορικού και Εμπορικού Επιμελητηρίου, Φιλόκυπρος Ρουσουνίδης, σημειώνει στον «Π» ότι δεν θα πρέπει να βιαστούμε να λάβουμε αποφάσεις σε έναν τόσο σημαντικό πυλώνα της οικονομίας που αφορά τους εργαζομένους. Οποιαδήποτε απόφαση ληφθεί, τονίζει, θα πρέπει να είναι επιστημονικά τεκμηριωμένη προκειμένου να έχουμε ένα δίκαιο, ακέραιο και βιώσιμο σύστημα.
«Ήδη έχουμε ζητήσει από εγνωσμένου κύρους εμπειρογνώμονα να εκπονήσει συγκεκριμένη μελέτη», σημειώνει, τονίζοντας ότι «πρώτιστο μέλημα μας είναι η διασφάλιση της βιωσιμότητας του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων». Παράλληλα, αναφέρει, «εξετάζουμε σε βάθος την παρουσίαση του αναλογιστή, δεν είναι μια απλή εξίσωση».
Ο γενικός διευθυντής της ΟΕΒ, Μιχάλης Αντωνίου, ανέφερε από την πλευρά του στον «Π» ότι το ζήτημα της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης είναι περίπλοκο και χρειάζεται εμβάθυνση και προσπάθεια για την επίτευξη συγκλίσεων.
«Η εμπειρία δείχνει ότι χρειάζεται χρόνος για να ολοκληρωθεί η διαδικασία, ιδιαίτερα εν μέσω απρόβλεπτων συμβάντων που αλλάζουν τις προτεραιότητες, όπως είναι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Μακάρι να προλάβουμε τα χρονοδιαγράμματα», τονίζει, επισημαίνοντας ότι χρειάζεται διεξοδική, σφαιρική και σε βάθος ανάλυση με στόχο την επίτευξη συγκλίσεων.
Σύμφωνα με τον κ. Αντωνίου, η ΟΕΒ υπέβαλε γύρω στα 30 ερωτήματα από το σύνολο των περίπου 80 που υποβλήθηκαν από τους κοινωνικούς εταίρους. Μεταξύ των ζητημάτων που θέτει η Ομοσπονδία, αναφέρει, είναι η παρουσίαση της πλήρους αναλογιστικής μελέτης για αξιοποίηση των στοιχείων, που περιλαμβάνει από τους εμπειρογνώμονες της οργάνωσης, που συνδράμουν στη διαμόρφωση των θέσεών της.
Την ίδια ώρα, ο κ Αντωνίου τονίζει ότι για να ολοκληρωθεί η μεταρρύθμιση είναι σημαντικό να συμφωνηθούν τόσο ο πρώτος πυλώνας, όσο και ο δεύτερος, που είναι τα ταμεία προνοίας, έστω κι εάν η εφαρμογή δεν θα είναι στον ίδιο χρονικό ορίζοντα.
Αισιόδοξος ο Μουσιούττας
Ο Υπουργός Εργασίας, Μαρίνος Μουσιούττας, μετά τη δεύτερη συνεδρία του Εργατικού Συμβουλευτικού Σώματος την Πέμπτη, εξέφρασε αισιοδοξία ότι θα τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα, για κατάθεση των νομοθετημάτων του πρώτου πυλώνα μέχρι τον Ιούνιο στη νέα Βουλή, που θα προκύψει από τις βουλευτικές εκλογές του Μαΐου.
