Συνεχίστηκε για δεύτερο 24ωρο χθες η αναζήτηση της επένδυσης που φέρεται, με βάση τα όσα αφήνονται να εννοηθούν στο επίμαχο βίντεο, να πραγματοποίησε Αμερικανός επιχειρηματίας στη χώρα μας, ύψους €500.000. Παρά τις διευκρινίσεις που δόθηκαν από πλευράς κυβέρνησης, τα ερωτήματα όχι μόνο παραμένουν, αλλά πολλαπλασιάζονται, καθώς διαφορετικές εκδοχές για το ίδιο ποσό συνυπάρχουν στον δημόσιο λόγο, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει δοθεί μια ενιαία και πλήρως τεκμηριωμένη απάντηση.
Η υπόθεση ήρθε στο προσκήνιο μετά τη δημοσιοποίηση αποσπασμάτων από τηλεδιάσκεψη που πραγματοποιήθηκε στις 9 Δεκεμβρίου, στο πλαίσιο συζητήσεων με φερόμενο επενδυτή. Στο επίμαχο βίντεο εμφανίζεται ο πρώην, πλέον, διευθυντής του Γραφείου του Προέδρου της Δημοκρατίας, Χαράλαμπος Χαραλάμπους, κατά τη διάρκεια της συζήτησης να αναφέρεται σε συνεισφορά Αμερικανού επιχειρηματία προς την Κυπριακή Δημοκρατία. Συγκεκριμένα, στο απόσπασμα ακούγεται να λέει «μπορείτε να έρθετε και να πείτε, εντάξει, θέλουμε να κάνουμε αυτή τη δουλειά. Και έχουμε και αυτό το ποσό χρημάτων για σκοπούς Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης. Για παράδειγμα, θα σου πω απλώς ένα μικρό παράδειγμα. Τις προάλλες, ένας Αμερικανός, που έχει πολύ καλές σχέσεις με τη χώρα, ήθελε να κάνει μια συνεισφορά προς την κυβέρνηση, προς τη χώρα, ύψους 500.000 ευρώ».
Η εμπλοκή του «ChatGPT for Education»
Μετά τη δημοσιοποίηση του βίντεο, το θέμα έλαβε πολιτικές διαστάσεις, με επίκεντρο το ερώτημα αν η συγκεκριμένη συνεισφορά πράγματι πραγματοποιήθηκε και, αν ναι, πού κατέληξε. Στον δημόσιο διάλογο παρενέβη, μεταξύ άλλων, και ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Χρίστος Χριστοφίδης, ο οποίος επικαλέστηκε τοποθέτηση του Γενικού Λογιστή της Δημοκρατίας, σύμφωνα με την οποία δεν υπάρχει καταγεγραμμένη εισφορά τέτοιου ύψους προς τα ταμεία του κράτους. Ο κ. Χριστοφίδης, μέσα από διαδοχικές αναρτήσεις, διερωτήθηκε πώς είναι δυνατόν να γίνεται λόγος για συνεισφορά €500.000 χωρίς αυτή να εμφανίζεται στις επίσημες καταστάσεις και ζήτησε διευκρινίσεις ως προς το ποιο πρόγραμμα αφορά η συγκεκριμένη αναφορά. Παράλληλα, συνέδεσε το θέμα με τη δημοσιογραφική διάσκεψη της 9ης Ιανουαρίου 2026, η οποία πραγματοποιήθηκε την επομένη της κυκλοφορίας του βίντεο, σημειώνοντας ότι στη συγκεκριμένη διάσκεψη δεν είχε γίνει οποιαδήποτε αναφορά σε εισφορά ή δωρεά τέτοιου ύψους.
Απαντώντας, ο υφυπουργός Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής, Νικόδημος Δαμιανού, διευκρίνισε ότι δεν υφίσταται κατατεθειμένη δωρεά ή χρηματική συνεισφορά προς το κράτος ύψους €500.000 και ότι, ως εκ τούτου, δεν θα μπορούσε να υπάρχει σχετική καταγραφή από τον Γενικό Λογιστή. Όπως ανέφερε, η αναφορά στο συγκεκριμένο ποσό αφορά ιδιωτική πρωτοβουλία που συνδέεται με την προώθηση πιλοτικού εκπαιδευτικού προγράμματος στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης. Σε ανάρτησή του, ο υφυπουργός σημείωσε ότι οι αναφορές στις €500.000 σχετίζονται με ιδιωτική πρωτοβουλία για την προώθηση προγράμματος εκμάθησης Τεχνητής Νοημοσύνης στα σχολεία, με εκπαιδευτικό και κοινωνικό χαρακτήρα, και ότι για το συγκεκριμένο θέμα υπάρχει συντονισμός σε κυβερνητικό επίπεδο. Στη συνέχεια, διευκρίνισε ότι η αναφορά του αφορά το πρόγραμμα «ChatGPT for Education», για το οποίο, όπως ανέφερε, η κυβέρνηση βρίσκεται σε προχωρημένες συζητήσεις με την OpenAI από τον Σεπτέμβριο του 2025. Παράλληλα, υπενθύμισε ότι στη δημοσιογραφική διάσκεψη της 9ης Ιανουαρίου 2026 είχε αναφερθεί το υπολογιζόμενο κόστος του προγράμματος, το οποίο εκτιμάται στην τάξη των €0,5 εκατ., χωρίς ωστόσο να δοθούν περαιτέρω λεπτομέρειες, καθώς, όπως είπε, η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.
Από τα όσα ελάχιστα ειπώθηκαν σε σχέση με το πρόγραμμα αυτό, φαίνεται ότι θα αξιοποιεί εργαλεία γενετικής Τεχνητής Νοημοσύνης για εκπαιδευτικούς σκοπούς, με στόχο την εξοικείωση μαθητών και εκπαιδευτικών με τη χρήση της ΤΝ στο σχολικό περιβάλλον. Η εφαρμογή του προγράμματος φέρεται να σχεδιάζεται σε πιλοτική βάση, με αρχικό πεδίο εφαρμογής συγκεκριμένες σχολικές μονάδες και κυρίως την τεχνική εκπαίδευση. Ακόμη το πρόγραμμα θα περιλαμβάνει τη χρήση ειδικά διαμορφωμένων ψηφιακών εργαλείων που βασίζονται σε τεχνολογία της OpenAI, τα οποία θα χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής διαδικασίας, είτε ως υποστηρικτικό εργαλείο μάθησης είτε ως μέσο εξοικείωσης με βασικές έννοιες της Τεχνητής Νοημοσύνης. Παράλληλα, έχει γίνει λόγος για ανάγκη εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών, ώστε να μπορούν να χρησιμοποιούν τα εργαλεία αυτά με παιδαγωγικό και ασφαλή τρόπο.
Θέμα στην Επιτροπή Ελέγχου
Το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει αύριο και την Επιτροπή Ελέγχου της Βουλής, στο πλαίσιο συζήτησης που θα πραγματοποιηθεί με αφορμή την έκθεση της Ελεγκτική Υπηρεσία για τον Ανεξάρτητο Φορέα Κοινωνικής Στήριξης. Σε αυτό το πλαίσιο, αναμένεται να τεθούν και τα ερωτήματα που προκύπτουν σε σχέση με τη φερόμενη επένδυση ή συνεισφορά των €500.000.
Τα ερωτήματα που παραμένουν
Με βάση όλα τα πιο πάνω, προκύπτουν συγκεκριμένα και διακριτά ερωτήματα:
1. Έγινε ή όχι η συνεισφορά των €500.000; Αν πράγματι πραγματοποιήθηκε, γιατί το συγκεκριμένο ποσό δεν εμφανίζεται στις καταστάσεις του Γενικού Λογιστή της Δημοκρατίας;
2.Αν πρόκειται για επένδυση και όχι για δωρεά, για τι είδους επένδυση μιλάμε; Πότε αποφασίστηκε, πού κατευθύνεται και ποιο ακριβώς είναι το χρηματικό της αντικείμενο;
3.Ποιος είναι τελικά ο «Αμερικανός επιχειρηματίας» που αναφέρεται στο βίντεο; Πρόκειται για φυσικό πρόσωπο, για εταιρεία ή για την ίδια την OpenAI;
4.Πώς εξηγείται η χρονική αντίφαση; Ο κ. Χαραλάμπους μιλά για συνεισφορά που φαίνεται να έχει γίνει, ενώ το υφυπουργείο αναφέρεται σε επένδυση που θα προκύψει στο μέλλον. Αν το ποσό αφορά μελλοντικό κόστος υπό συζήτηση, γιατί αρχικά παρουσιάστηκε με τρόπο που δημιουργεί την εντύπωση ολοκληρωμένης συνεισφοράς;
5.Γιατί δεν δόθηκαν άμεσα οι σχετικές διευκρινίσεις; Αφού το πρόγραμμα «ChatGPT for Education» ανακοινώθηκε ότι βρίσκεται σε στάδιο συζήτησης στις 9 Ιανουαρίου, γιατί, μετά τη δημοσιοποίηση του βίντεο την επόμενη ημέρα, δεν εξηγήθηκε από την πρώτη στιγμή ότι το ποσό των €500.000 συνδέεται με αυτό το πλαίσιο και χρειάστηκαν 11 ημέρες για να γίνει αυτό γνωστό;
6. Πώς θα καλυφθεί το εκτιμώμενο κόστος των €0,5 εκατ.; Στη δημοσιογραφική διάσκεψη της 9ης Ιανουαρίου έγινε λόγος για «υπολογιζόμενο κόστος», χωρίς να διευκρινιστεί αν αυτό θα αποτελέσει επιβάρυνση του κρατικού ταμείου ή αν θα καλυφθεί μέσω επένδυσης ή άλλης μορφής συνεισφοράς.
Η εφημερίδα μας αναζήτησε απαντήσεις στα πιο πάνω ερωτήματα από πλευράς κυβέρνησης. Απευθυνθήκαμε τόσο στο Υπουργείο Παιδείας, δεδομένου ότι πρόκειται για πρόγραμμα που,εφόσον υλοποιηθεί, θα εφαρμοστεί εντός σχολικών μονάδων, όσο και στο Υφυπουργείο Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής. Από το Υπουργείο Παιδείας μας υπέδειξαν να απευθυνθούμε στο Υφυπουργείο Καινοτομίας, όπου απλά μας ενημέρωσαν ότι ο υφυπουργός δεν θα ήθελε να δώσει περισσότερη έκταση στο θέμα.
Ένα τελευταίο ερώτημα
Υπό το βάρος όλων των πιο πάνω, τίθεται και ένα τελευταίο, αναπόφευκτο ερώτημα. Μήπως τελικά το πρόγραμμα «ChatGPT for Education» χρησιμοποιήθηκε ως το πλαίσιο για να ερμηνευθεί εκ των υστέρων ένα ποσό, για το οποίο παραμένει ασαφές αν, πότε και πώς διατέθηκε; Ένα ερώτημα που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη για πλήρη και σαφή ενημέρωση.
