Το νησί των ξεδιάντροπων

Ο πόλεμος είναι η χειρότερη ανάμεσα στις πιθανότητες, έτσι δεν είναι; Τότε μήπως πρέπει να θεωρούμε τους εαυτούς μας τυχερούς επειδή δεν υπήρξε πόλεμος εδώ για 52 χρόνια; Είναι παράξενη αυτή η πρόταση, έτσι δεν είναι; Πώς μπορεί να θεωρεί τυχερό τον εαυτό του ο άνθρωπος σε μια μοιρασμένη πατρίδα; Ναι, δεν υπάρχει πόλεμος. Αλλά δεν υπάρχει και ειρήνη! Δεν ήμουν στο νησί το 1974. Έγινε ό,τι έγινε το διάστημα ακριβώς που ετοιμαζόμουν να αγοράσω αεροπορικό εισιτήριο στη Μόσχα για διακοπές στην πατρίδα. Ξέσπασε ο πόλεμος. Εγκατέλειψα την ιδέα να αγοράσω εισιτήριο. Δεν ήρθα. Όμως, την ώρα που βιωνόταν τόσος πόνος εδώ, πόνεσε πιο πολύ να τα παρακολουθώ από μακριά όλα αυτά. Η μόνη μου ευχή ήταν να σταματήσει μια ώρα αρχύτερα η φωτιά. Δεν μπορούσα να λάβω και πολλή ενημέρωση. Οι Σοβιετικοί ήταν στο δικό τους χαβά. Καθόμουν με μεγάλη ανυπομονησία να ακούσω το κεντρικό δελτίο ειδήσεων της τηλεόρασης τη Μόσχας, όμως θύμωνα. Ενώ εγώ περίμενα να είναι πρώτη είδηση η Κύπρος, ήταν τέταρτη, πέμπτη είδηση και αυτό με εξόργιζε. Πρώτη είδηση ήταν η επίσκεψη του ηγέτη του Κομμουνιστικού Κόμματος, Λεονίτ Ίλιτς Μπρέζνιεφ, στη Βουλγαρία. Μετέδιδαν αυτή την είδηση επί μακρόν, κατά τρόπο που με έκανε να σκάσω. Την ομιλία του Μπρέζνιεφ. Τα παράσημα που του έβαλαν στο στήθος. Του είχε απονεμηθεί και το παράσημο του «Λαϊκού Ήρωα της Βουλγαρίας». Είχε τόσα πολλά παράσημα που, σύμφωνα με ένα ανέκδοτο, το οποίο κυκλοφορούσε ανάμεσα στον λαό, για νέα παράσημα οι γιατροί έπρεπε να πλατύνουν το στήθος του! Παρακολουθούσαμε τις ειδήσεις μαζί με Ελληνοκύπριους φίλους. Αντιλαμβανόμασταν ότι η πατρίδα μας δεν θα μπορούσε να είναι όπως παλιά πλέον. Είχαμε συζητήσει πολύ μέχρι το 1974. Εκείνοι έλεγαν ένωση και εγώ έλεγα ανεξαρτησία. Όταν τούς ρωτούσα «γιατί προτιμάτε την ένωση αντί την ανεξαρτησία», μού απαντούσαν ως εξής: «Θα ενωθούμε με μια σοσιαλιστική Ελλάδα, όχι με μια καπιταλιστική. Στον σοσιαλισμό υπάρχει ισότητα. Δεν υπάρχει μειοψηφία και πλειοψηφία. Δεν θα έχουμε διαφορά»! Προσπάθησα να τούς εξηγήσω πολλές φορές ότι αυτό το όνειρο μόνο σε συμφορά θα μπορούσε να οδηγήσει και ότι θα επενέβαινε στρατιωτικά η Τουρκία, που δεν θα το επέτρεπε ποτέ, όμως δεν κατάφερα να κάνω κανέναν να εγκαταλείψει αυτό το όνειρο. Εκτός από ένα άτομο. Το οποίο μού έλεγε κρυφά τις απόψεις του για να μην ακούσουν οι υπόλοιποι. Δεν με χαροποίησε το γεγονός ότι αποδείχθηκε πως είχα δίκαιο το 1974 μετά από αυτές τις συζητήσεις. Δεν τούς είπα «είδατε τι πράγματα μάς έφερε τούτο το όνειρο της ένωσης;». Δεν έξυσα την πληγή. Μόνο ένας φίλος μου είπε: «Αν από εδώ και στο εξής δω κάποιον που θέλει ένωση, θα τον πνίξω με τα ίδιά μου τα χέρια». Επειδή ήμουν ενάντια στην ένωση, δεν ήταν ευχαριστημένο από εμένα και το ΑΚΕΛ, το οποίο κρατούσε στα χέρια του το κλειδί της υποτροφίας μου. Γι' αυτό απέρριψε την παράταση της υποτροφίας μου, όταν αποφοίτησα από τη σχολή και θέλησα να κάνω διδακτορικό.               

Ναι, ο πόλεμος είναι το χειρότερο. Κοιτάξτε, ακόμα και οι Κούρδοι βρίσκουν παρηγοριά στο γεγονός ότι σταμάτησαν οι αιματηρές συγκρούσεις, αν και δεν μπόρεσαν να πάρουν απολύτως κανένα κέρδος, μέχρι αυτή τη στιγμή, από την ειρηνευτική διαδικασία που άρχισε μαζί τους ο Ερντογάν. «Τουλάχιστον τώρα δεν βγαίνει από κανένα σπίτι κάποιος νεκρός», λένε. Και εκεί δεν υπάρχει πόλεμος αυτή τη στιγμή. Αλλά δεν υπάρχει και ειρήνη! Αυτή η παρηγοριά ισχύει για πάρα πολλούς και στην Κύπρο. Και εδώ υπάρχει μια ειρηνευτική διαδικασία για πολλά χρόνια. Δεν υπάρχει πόλεμος. Αλλά δεν υπάρχει και ειρήνη! Να χαρούμε; Στο νησί μας υπάρχει τόση συσσώρευση όπλων και στρατού, που πιο πολύ από την επανένωση της Κύπρου, τώρα παρακαλούμε να μην γίνει πόλεμος. Τα όπλα που αποκαλύφθηκαν στον νότο κατά την Ημέρα της Ανεξαρτησίας, δείχνουν τι κούρσα εξοπλισμών υπάρχει εδώ. Υπάρχουν κάποιοι που τα κοιτάνε και γκρινιάζουν στον βορρά. Εκείνοι που δεν έβγαλαν άχνα για τους εξοπλισμούς στον βορρά και ειδικά για την αεροπορική βάση στο Λευκόνοικο, μήπως έχουν μούτρα να πουν κουβέντα στον νότο; Ουσιαστικά αυτό το νησί είναι νησί των ξεδιάντροπων. Δεν βγήκε κανένα κόμμα και καμία οργάνωση να στηρίξει την πρόταση του Χριστοδουλίδη για το Βαρώσι και το λιμάνι της Αμμοχώστου. Ακόμα συνεχίζει τις κατηγορίες και ο Τουφάν, ο οποίος δεν βλέπει ότι είναι μέτρο που διαβρώνει την εμπιστοσύνη η επιμονή της Τουρκίας σε δύο κράτη. Ρωτά αν «θέλουμε λύση ή διαπραγμάτευση». Ρωτήστε τον τότε: «Η κότα βγαίνει από το αυγό ή το αυγό από την κότα»;