Πόσα εκατομμύρια πρέπει να χαθούν για να αναλάβει κάποιος την ευθύνη; Και πόσα πλεονάσματα πρέπει να ανακοινωθούν για να αισθανθούν επιτέλους οι πολίτες ότι η οικονομία πηγαίνει καλά και για τους ίδιους;
Πλεονάσματα στα χαρτιά, ελλείμματα στην καθημερινότητα
Ποιος μπορεί να βγει να εξηγήσει στον κόσμο γιατί μια χώρα που διαθέτει τόσο σημαντικά δημοσιονομικά πλεονάσματα εξακολουθεί να δυσκολεύεται να προσφέρει προσιτή ηλεκτρική ενέργεια στους πολίτες της;
Η κυπριακή οικονομία παρουσιάζει μια αξιοσημείωτη αντίφαση. Από τη μία, υπάρχει μια κυβέρνηση που πανηγυρίζει για τη δημοσιονομική της επίδοση. Από την άλλη, οι πολίτες, που μετρούν το κόστος του ηλεκτρισμού, των καυσίμων, του σούπερ μάρκετ και της στέγασης. Και μέσα σε όλα αυτά την Παρασκευή, 9 Οκτωβρίου, έληξε η προθεσμία εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την ανάληψη των εργασιών ολοκλήρωσης του έργου στο Βασιλικό. Ένα έργο που θα έπρεπε να αποτελεί μέρος της λύσης στο ενεργειακό πρόβλημα της χώρας αλλά κατέληξε να αποτελεί σύμβολο της διαχρονικής αποτυχίας του κράτους να σχεδιάζει, να υλοποιεί και, κυρίως, να λογοδοτεί. Να σας υπενθυμίσω ότι η σύμβαση του 2019 κατέρρευσε το 2024. Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία άρχισε έρευνα για ενδεχόμενη απάτη στις δημόσιες συμβάσεις, κατάχρηση ευρωπαϊκών κονδυλίων και διαφθορά. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζήτησε την ανάκτηση περίπου 67 εκατομμυρίων ευρώ που είχαν δοθεί στην Κυπριακή Δημοκρατία από ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Αυτά τα χρήματα καλούμαστε να τα πληρώσουμε, βέβαια, εμείς οι απλοί πολίτες. Μαζί και τα 180 εκατομμύρια που υπολογίζεται ότι θα στοιχίσει το νέο έργο στο Βασιλικό και που -υποτίθεται- θα χρειαστεί δυο χρόνια για να ολοκληρωθεί. Και εκτός από αυτά τα 180 εκατομμύρια, λοιπόν, που θα πληρώσουμε τα δυο επόμενα χρόνια, πρέπει να προετοιμαστούμε για άλλα 350 εκατομμύρια που μας επιβαρύνουν ετησίως από τη μη αξιοποίηση φυσικού αερίου (ΑΠΕ). Και όπως είναι η συνήθης πρακτική, οι αρμόδιοι αποφεύγουν να μας ενημερώσουν ποιο μέρος όλων αυτών των ποσών θα μεταφερθεί στους λογαριασμούς του ηλεκτρικού μας ρεύματος.
Τώρα, όσον αφορά το δημοσιονομικό πλεόνασμα, για το πρώτο οκτάμηνο του 2026 ανήλθε στο 1,589 δισεκατομμύριο ευρώ. Αυξημένο κατά σχεδόν 320 εκατομμύρια σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους. Πράγματι, είναι όντως εντυπωσιακοί αριθμοί. Πώς γίνεται όμως να υπάρχουν τέτοια πλεονάσματα και οι πολίτες να δυσκολεύονται να πληρώσουν τους λογαριασμούς τους; Ένα δημοσιονομικό πλεόνασμα μπορεί να αποτελεί ένδειξη δημοσιονομικής σταθερότητας. Δεν αποτελεί όμως αυτομάτως ένδειξη κοινωνικής ευημερίας. Ούτε αποδεικνύει ότι οι πολίτες ζουν καλύτερα. Πόσο λοιπόν από αυτό το πρόσθετο δημοσιονομικό περιθώριο επιστρέφει ουσιαστικά στην κοινωνία; Και με ποιον τρόπο;
Γιατί αυτή τη στιγμή στη χώρα μας υπάρχουν περίπου 167.000 άνθρωποι που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας για το 2025. Πίσω από αυτόν τον αριθμό υπάρχουν εργαζόμενοι, συνταξιούχοι, μονογονεϊκές οικογένειες, νέοι άνθρωποι που δυσκολεύονται να αποκτήσουν κατοικία. Άνθρωποι που μπορεί να εργάζονται κανονικά αλλά να μην αισθάνονται οικονομικά ασφαλείς.
Ποιος μπορεί να βγει να εξηγήσει στον κόσμο γιατί μια χώρα που διαθέτει τόσο σημαντικά δημοσιονομικά πλεονάσματα εξακολουθεί να δυσκολεύεται να προσφέρει προσιτή ηλεκτρική ενέργεια στους πολίτες της;
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, σε τηλεοπτικό του μήνυμα τον περασμένο Μάρτιο, δήλωσε ότι η οικονομική πρόοδος δεν έχει πραγματικό νόημα εάν δεν μεταφράζεται σε ασφάλεια και προοπτική για κάθε πολίτη. Πότε θα αντιληφθεί αυτή η κυβέρνηση ότι η αποτελεσματικότητα μιας πολιτικής δεν αξιολογείται μόνο από το ποσό που ανακοινώνεται ή δαπανάται; Αξιολογείται από το αποτέλεσμα. Από το εάν μειώνεται ουσιαστικά η οικονομική ανασφάλεια, εάν ενισχύεται η αγοραστική δύναμη, εάν αντιμετωπίζονται οι δομικές αιτίες του υψηλού κόστους ζωής!
Τα δημοσιονομικά πλεονάσματα δεν είναι από μόνα τους απόδειξη επιτυχημένης οικονομικής πολιτικής. Είναι ένα σημαντικό εργαλείο, του οποίου η αξία κρίνεται και από το πώς αξιοποιείται.
Η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη έχει κάθε δικαίωμα να παρουσιάζει τους θετικούς οικονομικούς δείκτες. Έχει όμως και την υποχρέωση να εξηγεί γιατί αυτοί οι δείκτες δεν μεταφράζονται με την ίδια ένταση σε οικονομική ασφάλεια για όλους. Και στο τέλος της ημέρας, η επιτυχία μιας κυβέρνησης δεν μετριέται μόνο από το πλεόνασμα που αφήνει στον προϋπολογισμό. Μετριέται και από το έλλειμμα που καταφέρνει να περιορίσει στην καθημερινότητα των πολιτών. Και στην Κύπρο, δυστυχώς, τα δεύτερα ελλείμματα παραμένουν πολύ πιο αισθητά από τα πρώτα πλεονάσματα. Και, απ’ ό,τι φαίνεται, θα συνεχίσουν να αυξάνονται δυσανάλογα, με τους πολίτες να ασφυκτιούν.
ΤΑ ΑΚΙΝΗΤΑ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ
Πολιτική Δημοσίευσης Σχολίων
Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν. Προτρέπουμε τους αναγνώστες μας να κάνουν report / flag σχόλια που πιστεύουν ότι παραβιάζουν τους πιο πάνω κανόνες. Σχόλια που περιέχουν URL / links σε οποιαδήποτε σελίδα, δεν δημοσιεύονται αυτόματα.
