Της Δήμητρας Κυρανούδη
Το παραδοσιακό πολιτικό σύστημα της Γερμανίας επέζησε προς ώρας από τη σεισμική δόνηση της επικράτησης με 44% της Εναλλακτικής για τη Γερμανία, στις κρατιδιακές εκλογές της Σαξονίας-Άνχαλτ την περασμένη Κυριακή. Τα πολιτικά ρίχτερ ήταν όμως τόσο πολλά, που, όπως είπε ο Καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, «κλόνισαν συθέμελα» το κόμμα του, τους Χριστιανοδημοκράτες, που υπέστησαν συντριπτική ήττα. «Ματώνει η καρδιά» είπε η πρώην Καγκελάριος, Άνγκελα Μέρκελ, για την άνοδο της Ακροδεξιάς, σε μία από τις σπάνιες πλέον δημόσιες τοποθετήσεις της.
Το αν καταφέρει η AfD να συγκροτήσει κυβέρνηση με τον Ούλριχ Ζίγκμουντ, παραμένει ακόμη ανοιχτό. Ήδη, πάντως, η αριστερόστροφη και φιλορωσική Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ, που κατάφερε να εισέλθει στο τοπικό κοινοβούλιο και να παίξει ρυθμιστικό ρόλο στις εξελίξεις, δηλώνει ανοιχτή σε συνομιλίες.
Η AfD στο συγκεκριμένο κρατίδιο θεωρείται επιβεβαιωμένα εξτρεμιστική οργάνωση. Το πρόγραμμά της περιλαμβάνει μαζικές απελάσεις «ξένων», την εφαρμογή του περίφημου σχεδίου «επαναπατρισμού» ή «αντιμετανάστευσης», που ο Καγκελάριος Μερτς στη γερμανική Βουλή αυτές τις μέρες χαρακτήρισε «εθνοκάθαρση», το ξαναγράψιμο της γερμανικής Ιστορίας, την αφύπνιση ενός νέου γερμανικού πατριωτισμού. «Η Γερμανία στους Γερμανούς» αλλά και το «Make Germany Great Again» ήταν μερικά από τα κεντρικά μηνύματα αυτές τις μέρες στο Μαγδεμβούργο, την πρωτεύουσα της Σαξονίας-Άνχαλτ.
Όμως το 44% στην Ακροδεξιά δεν είναι όλη η εικόνα. Η κοινωνία είναι, ναι, πολωμένη. Όμως ένα αντίστοιχα μεγάλο ποσοστό ψήφισε κόμματα που δεν αμφισβητούν τη γερμανική συνταγματική τάξη. Αυτές τις μέρες, σε όλες τις πόλεις της Σαξονίας-Άνχαλτ, αλλά και σε όλη τη Γερμανία, έγιναν μεγάλες διαδηλώσεις: υπέρ της ανοιχτής κοινωνίας, κατά του φυλετικού ρατσισμού και της ξενοφοβίας, κατά του φόβου των ξένων και των άλλων. Υπέρ όλων όσων η ακροδεξιά ιδεολογία θεωρεί απέναντι: τους πρόσφυγες, τους μετανάστες που παλεύουν να ενταχθούν και δυσκολεύονται, τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα, τα ελεύθερα ΜΜΕ, καλλιτέχνες και πολιτιστικά ιδρύματα που εκφράζουν μια κοσμοθεωρία πολυφωνική, πολύχρωμη, πρωτοποριακή.
Από την περασμένη Κυριακή έγινε σαφές ξανά ότι η άνοδος της Ακροδεξιάς δεν είναι ίδιον μόνο της ανατολικής Γερμανίας για συγκεκριμένους ιστορικοπολιτικούς λόγους. Έγινε σαφές ότι τα παραδοσιακά κόμματα έχουν ολοκληρώσει ίσως τον ιστορικό τους κύκλο και πρέπει άμεσα να επιστρέψουν στις βάσεις τους, να ανασυνθέσουν τη σχέση με τον πολίτη, όχι ως ιδεατό υποκείμενο αλλά ως εργαζόμενο, φοιτητή, συνταξιούχο, γείτονα, συγγενή, συνάδελφο, γυναίκα, μητέρα, μέλος μονογονεϊκής οικογένειας.
Από το Μαγδεμβούργο μάθαμε, επίσης, ότι η κοινοβουλευτική δημοκρατία χρειάζεται μάχες εντός και εκτός Βουλής από κάθε πολίτη ξεχωριστά και ότι απέναντι στη μισαλλόδοξη ρητορική πρέπει να προτάσσονται νηφάλια επιχειρήματα. Τίποτα δεν είναι δεδομένο πλέον και στη Γερμανία, όπου όλες οι μεταπολεμικές βεβαιότητες κλονίζονται με καταιγιστικούς ρυθμούς. Ό,τι συνέβη στο άγνωστο για πολλούς κρατίδιο του Γκέοργκ Φρίντριχ Χέντελ και του Χανς-Ντίντριχ Γκένσερ, μπορεί να συμβεί ανά πάσα ώρα και στιγμή οπουδήποτε στην Ευρώπη. Απέναντι σε κάθε «Φέρτε πίσω την πατρίδα μας», υψώνεται ακόμη, τουλάχιστον αυτό λένε τα μαθηματικά των εκλογών, ένα «Όχι στο μίσος, ναι στη δημοκρατία». Αυτός είναι ένας καλός οιωνός. Το μεγάλο στοίχημα για τα δημοκρατικά κόμματα είναι πώς θα ξανακάνουν «τη δημοκρατία μεγάλη ξανά».
