Παρά την άνοδο του «Δείκτη Χρηματοοικονομικής Ευημερίας 2025» του Financial Wellbeing Institute, στις 54,6 μονάδες, το οικονομικό άγχος των νοικοκυριών στην Κύπρο εξακολουθεί να «χτυπά κόκκινο», με σχεδόν τέσσερις στους δέκα πολίτες να παραμένουν σε κατάσταση οικονομικής ευαλωτότητας ή δυσκολίας.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την έρευνα που υλοποιήθηκε από την IMR/University of Nicosia με την υποστήριξη της Mastercard, το 38,4% των Κυπρίων βρίσκεται στις δύο χαμηλότερες ζώνες χρηματοοικονομικής ευημερίας. Το 45,1% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι τα βγάζει πέρα με δυσκολία, επιβεβαιώνοντας ότι η καθημερινή οικονομική πίεση εξακολουθεί να επηρεάζει μεγάλο μέρος των νοικοκυριών. Το 26,1% θεωρεί το αυξημένο κόστος ζωής ως τη σημαντικότερη απειλή για την οικονομική του ασφάλεια, ενώ το 48,8% το κατατάσσει ανάμεσα στις τρεις μεγαλύτερες οικονομικές απειλές που αντιμετωπίζει.
H έρευνα κατέταξε τους πολίτες σε πέντε διακριτές κατηγορίες χρηματοοικονομικής ευημερίας:
Το 15,4% του πληθυσμού χαρακτηρίζεται ως «οικονομικά ευάλωτο»
Το 23,0% ως «οικονομικά σε δυσκολία»
Το 27,7% ως «οικονομικά επαρκές»
Το 20,8% ως «οικονομικά ασφαλές»
Το 13,1% ως «οικονομικά ευημερούν»
Ο Δείκτης Χρηματοοικονομικής Ευημερίας μετρά την οικονομική κατάσταση των πολιτών μέσα από τρεις βασικούς πυλώνες: τη χρηματοοικονομική ανθεκτικότητα (50%), τη χρηματοοικονομική ασφάλεια (30%) και το άγχος και στρες (20%).
Η χρηματοοικονομική ανθεκτικότητα αποτελεί την ισχυρότερη διάσταση της οικονομικής κατάστασης των Κυπρίων, συγκεντρώνοντας 57,4 μονάδες. Ακολουθεί η αντιληπτή χρηματοοικονομική ασφάλεια με 53,9 μονάδες. Ο πυλώνας του άγχους και στρες παραμένει ο μοναδικός κάτω από το όριο των 50 μονάδων, με βαθμολογία 48,8. Σχεδόν ένας στους δύο πολίτες (49,5%) δηλώνει ότι τα οικονομικά ζητήματα τού προκαλούν άγχος και στρες, γεγονός που αναδεικνύει τη σημαντική ψυχολογική διάσταση της χρηματοοικονομικής ευημερίας.
«Το μέσο νοικοκυριό στην Κύπρο φαίνεται να έχει κάποια αποθέματα στην άκρη για να μπορέσει να αντιμετωπίσει κάποιες έκτακτες οικονομικές καταστάσεις. Αλλά ταυτόχρονα, αυτό που βλέπουμε είναι ότι υπάρχει μια οικονομική δυσκολία όσον αφορά το να μπορέσει να βιώσει με ψυχολογική άνεση αυτή τη διαχείριση που συμβαίνει σε καθημερινή βάση», σχολίασε στην εκπομπή «Show me the money» του Πολίτη 107,6 & 97,6, ο πρόεδρος του Ινστιτούτο Χρηματοοικονομικής Ευημερίας και καθηγητής στο ΤΕΠΑΚ, Παναγιώτης Χ. Ανδρέου.
Ένα κομμάτι του πληθυσμού, πρόσθεσε, που δεν είναι μικρό, περίπου στο 40%, δείχνει να αντιμετωπίζει αυτό που ονομάζουμε «οικονομική ευθραυστότητα». Σήμερα οι δείκτες της κυπριακής οικονομίας είναι στο «πράσινο», αλλά αν προκύψει κάποια οικονομική κρίση ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού, που βρίσκεται στα όρια «οικονομικής ευθραυστότητας», θα αντιμετωπίσει περισσότερα προβλήματα, τόνισε ο κ. Ανδρέου.
Ανησυχία για συντάξεις
Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκεται και η προοπτική της συνταξιοδότησης. Σχεδόν οι μισοί Κύπριοι (45,1%) δηλώνουν ότι δεν πιστεύουν πως θα μπορέσουν να διατηρήσουν τον σημερινό τρόπο ζωής τους όταν βγουν στη σύνταξη. Την ίδια ώρα, οι πολίτες υπερεκτιμούν το ύψος της κρατικής σύνταξης, θεωρώντας ότι το ποσοστό αναπλήρωσης της συνταξιοδοτικής παροχής φτάνει στο 52,3% των μισθών τους, την ώρα που ο πραγματικός δείκτης αναπλήρωσης του Ταμείου Κοινωνικών Ασφαλίσεων κινείται γύρω στο 42%.
