Το μήνυμα ότι η Κύπρος θυμάται, τιμά και στέκεται δίπλα στον ποντιακό ελληνισμό, ενώ η μνήμη της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου δεν αποτελεί μόνο υπόθεση των Ποντίων αλλά ολόκληρου του Ελληνισμού και κάθε ανθρώπου που πιστεύει στη δικαιοσύνη, την ελευθερία, την ειρήνη και τον σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, έστειλε από την Πάφο ο Επίτροπος Προεδρίας Μάριος Χαρτσιώτης.
Ο κ. Χαρτσιώτης, εκπροσωπώντας τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, απηύθυνε χαιρετισμό στην εκδήλωση για την Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, που διοργάνωσε σήμερα Τρίτη το Δημοτικό Σχολείο Πάφου Στ΄ Κάτω Πάφου. Αναφερόμενος στη φετινή εκδήλωση με τίτλο «Ο Πόντος Ζει!», τόνισε πως ο Πόντος εξακολουθεί να ζει στη μνήμη των ανθρώπων του, στη γλώσσα, στη μουσική, στον χορό, στο τραγούδι, στις παραδόσεις, στην πίστη και στις οικογενειακές ιστορίες που μεταφέρονται από γενιά σε γενιά.
«Ο Πόντος ζει σε κάθε παιδί που μαθαίνει την ιστορία και καταλαβαίνει ότι η μνήμη δεν είναι βάρος. Είναι φως, γνώση και ευθύνη», ανέφερε χαρακτηριστικά. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη σημασία της πραγματοποίησης της εκδήλωσης σε σχολικό χώρο, σημειώνοντας ότι με απόφαση της Κυβέρνησης η 19η Μαΐου έχει καθιερωθεί στα κυπριακά σχολεία ως Ημέρα Μνήμης και Τιμής για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Όπως εξήγησε, η ιστορική μνήμη παραμένει ζωντανή μόνο όταν μεταδίδεται στις νέες γενιές, όταν διδάσκεται μέσα στις σχολικές αίθουσες και αγγίζει τη σκέψη και την καρδιά των παιδιών. Ο Επίτροπος Προεδρίας αναφέρθηκε στη μακραίωνη παρουσία των Ελλήνων του Πόντου στις ακτές του Εύξεινου Πόντου, όπου επί σχεδόν τρεις χιλιετίες δημιούργησαν κοινότητες, σχολεία, εκκλησίες και έναν σπουδαίο πολιτισμό, διατηρώντας ζωντανές την ελληνική γλώσσα, την ορθόδοξη πίστη, τις παραδόσεις και την αγάπη τους για την παιδεία.
Ωστόσο, όπως σημείωσε, κατά την περίοδο 1914–1923 ο ποντιακός ελληνισμός βρέθηκε αντιμέτωπος με μια μεγάλη τραγωδία. Όπως ανέφερε, το καθεστώς των Νεοοθωμανών οργάνωσε διωγμούς, εκτοπισμούς και βίαιες πορείες με στόχο τον ξεριζωμό των Ελλήνων του Πόντου από τις πατρογονικές τους εστίες. «Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι χάθηκαν, ενώ πολλοί αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν σπίτια, χωριά και πόλεις αναζητώντας ασφάλεια και μια νέα αρχή», είπε. Ο κ. Χαρτσιώτης υπογράμμισε ότι η ιστορική αυτή αλήθεια πρέπει να διατηρείται ζωντανή και να λέγεται «με καθαρότητα», τονίζοντας ότι η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου δεν αποτελεί απλώς ένα τραγικό γεγονός του παρελθόντος αλλά «έγκλημα εναντίον αθώων ανθρώπων», για το οποίο οι Πόντιοι συνεχίζουν μέχρι σήμερα τον αγώνα για πλήρη και δίκαιη αναγνώριση. Παράλληλα, σημείωσε ότι Κύπρος και Ελλάδα στάθηκαν διαχρονικά δίπλα στον ποντιακό ελληνισμό, αναγνωρίζοντας τη Γενοκτονία και τιμώντας τα θύματα, ενώ όλο και περισσότερες χώρες, κοινοβούλια και πολιτείες διεθνώς προχωρούν σε αντίστοιχες αναγνωρίσεις.
Αναφερόμενος στην πορεία των Ποντίων μετά τον ξεριζωμό, επεσήμανε ότι μετέφεραν μαζί τους τη μνήμη, την πίστη, την αξιοπρέπεια, την εργατικότητα και την αγάπη τους για τον Ελληνισμό. «Έκαναν τον πόνο δημιουργία και τη μνήμη δύναμη», ανέφερε. Ξεκαθάρισε επίσης ότι η αναφορά στη Γενοκτονία δεν αποσκοπεί στην καλλιέργεια μίσους, αλλά στην υπηρεσία της αλήθειας, στην τιμή προς τα θύματα και στη διασφάλιση ότι κανένας λαός και κανένα παιδί δεν θα βιώσει ξανά αντίστοιχο πόνο.
Ο Επίτροπος Προεδρίας συνέδεσε τον ποντιακό ελληνισμό με τη σύγχρονη ιστορική εμπειρία της Κύπρου, λέγοντας ότι η Κυπριακή Δημοκρατία μπορεί να κατανοήσει βαθιά τον πόνο του Πόντου, καθώς γνώρισε την εισβολή, τον ξεριζωμό, την προσφυγιά, τους αγνοούμενους και τη συνεχιζόμενη κατοχή. «Όταν μιλάμε για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου δεν μιλάμε για μια μακρινή ιστορία. Μιλάμε για έναν πόνο που ο Ελληνισμός κουβαλά σε διαφορετικούς τόπους και εποχές», σημείωσε. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον Ευαγόρα Παλληκαρίδη και τον Νίκο Καπετανίδη, δύο πρόσωπα που, όπως είπε, ενώνουν συμβολικά την Κύπρο και τον Πόντο. Ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης, όπως ανέφερε, θυσιάστηκε για την ελευθερία της Κύπρου, ενώ ο Νίκος Καπετανίδης στην Αμάσεια υπερασπιζόμενος την αλήθεια και τα δίκαια του ποντιακού ελληνισμού. Παρά τις διαφορετικές εποχές και τους διαφορετικούς τόπους όπου έζησαν, άφησαν, όπως τόνισε, το ίδιο μήνυμα, αγάπη για την ελευθερία, σεβασμό στην αλήθεια και αξιοπρέπεια απέναντι στην αδικία. Ο κ. Χαρτσιώτης αναφέρθηκε επίσης στις πρόσφατες κοινές εκδηλώσεις μνήμης που συνέδεσαν την Τραπεζούντα, την Πάφο και τη Θεσσαλονίκη, υπογραμμίζοντας ότι η μνήμη λειτουργεί ως στοιχείο ενότητας του Ελληνισμού.
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης καλωσόρισε τον πρόεδρο του Σωματείου Δράσης «Νίκος Καπετανίδης», Γιώργο Γεωργιάδη, επισημαίνοντας ότι το Σωματείο συμβάλλει ουσιαστικά στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης και στη σύνδεση των νεότερων γενεών με τις αξίες του ποντιακού ελληνισμού. Παράλληλα, εξέφρασε τον σεβασμό της Κυβέρνησης και του Προέδρου της Δημοκρατίας προς τους απογόνους των Ποντίων που ζουν στην Κύπρο, τονίζοντας ότι η παρουσία τους εμπλουτίζει τον κυπριακό ελληνισμό με την ιστορία, τον πολιτισμό και το ήθος τους. Τόνισε ακόμη ότι η Κυπριακή Δημοκρατία στηρίζει έμπρακτα τη διατήρηση και ανάδειξη της ποντιακής μνήμης και του ποντιακού πολιτισμού.
Σε δηλώσεις του μετά την εκδήλωση, ο κ. Χαρτσιώτης χαρακτήρισε τη σημερινή ημέρα ως ημέρα μνήμης και τιμής για τον ποντιακό πληθυσμό που «σφαγιάστηκε και θυσιάστηκε» κατά την εκστρατεία του Νεοοθωμανικού κράτους, προσθέτοντας ότι η επέτειος τιμάται φέτος με εκδηλώσεις στα σχολεία έπειτα από κυβερνητική απόφαση.
Από την πλευρά της, η διευθύντρια του σχολείου Δήμητρα Δημητρίου ανέφερε ότι η εκδήλωση πραγματοποιείται «με σεβασμό και βαθιά συγκίνηση», σημειώνοντας πως «σήμερα δεν μιλά ο νους αλλά η καρδιά, δεν μας οδηγεί η γνώση αλλά η μνήμη». Πρόσθεσε ότι ο Πόντος αποτελεί «πατρίδα ψυχής», πολιτισμό και χρέος απέναντι τόσο στους νεκρούς όσο και στους ζωντανούς. Ο πρόεδρος του Σωματείου Δράσης «Νίκος Καπετανίδης» Θεσσαλονίκης, Γιώργος Γεωργιάδης, υπογράμμισε ότι η ιστορία του ποντιακού ελληνισμού συνδέεται ολοένα και περισσότερο τα τελευταία χρόνια με την Κύπρο.
Όπως είπε, οι περίπου δύο εκατομμύρια Πόντιοι διατηρούν ιδιαίτερη σχέση με τον κυπριακό ελληνισμό από την περίοδο του αγώνα της ΕΟΚΑ, σημειώνοντας μάλιστα ότι έχουν αφιερωθεί ποντιακά λαϊκά τραγούδια στον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα των Ελληνοκυπρίων. Ο δημαρχεύων Πάφου Άγγελος Ονησιφόρου ανέφερε ότι ο ποντιακός ελληνισμός, παρά τις δοκιμασίες που βίωσε, διατήρησε ζωντανές τις παραδόσεις, τη γλώσσα, τη μουσική και τις αξίες του. Υπογράμμισε επίσης ότι στην Πάφο και γενικότερα στην Κύπρο οικογένειες Ποντίων αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της κοινωνίας, συμβάλλοντας στην κοινωνική, πολιτιστική και οικονομική ανάπτυξη του τόπου. Παράλληλα, συνεχάρη τη διεύθυνση του σχολείου, τους εκπαιδευτικούς και τους μαθητές για την πρωτοβουλία διοργάνωσης της εκδήλωσης, σημειώνοντας ότι τέτοιες δράσεις διατηρούν ζωντανή τη μνήμη και τις αξίες του ποντιακού ελληνισμού.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με καλλιτεχνικό δρώμενο οδοιπορικό μνήμης και τιμής για τη Γενοκτονία των Ποντίων με θέμα «Ο Πόντος Ζει!». Οι εκδηλώσεις μνήμης είχαν ξεκινήσει από την Κυριακή με θρησκευτικό μνημόσυνο στον Ιερό Ναό Αγίων Αναργύρων, με ομιλητή τον πρύτανη του Πανεπιστημίου Νεάπολις Πάφος Παντελή Σκλιά.
Οι δράσεις κορυφώνονται σήμερα στις 18:30 με συγκέντρωση στην Πλατεία 28ης Οκτωβρίου και πορεία προς το Πάρκο Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού στη λεωφόρο Ευαγόρα Παλληκαρίδη.
Η κεντρική εκδήλωση μνήμης και τιμής θα πραγματοποιηθεί στις 19:30 στο Μαρκίδειο Δημοτικό Θέατρο Πάφου, με κεντρικό ομιλητή τον Νίκος Μιχαηλίδης. Θέμα της ομιλίας θα είναι: «Η μνήμη του παρελθόντος και το χρέος του μέλλοντος. Από τη Γενοκτονία στην Αναγέννηση», ενώ θα ακολουθήσει το καλλιτεχνικό πρόγραμμα «Το Δάκρυ της Μνήμης».
