Ενώπιον του Υπουργικού Συμβουλίου οδηγείται την ερχόμενη Παρασκευή το νομοσχέδιο για τις παρακολουθήσεις τηλεφωνικών συνδιαλέξεων. Την ολοκλήρωση του νομοσχεδίου εξήγγειλε τη Δευτέρα ο υπουργός Δικαιοσύνης Κώστας Φυτιρής, στο πλαίσιο διάσκεψης Τύπου για όλα τα θέματα που απασχολούν το υπουργείο, τονίζοντας ότι το συγκεκριμένο νομοσχέδιο αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά όπλα των διωκτικών Αρχών για πάταξη του οργανωμένου εγκλήματος. Παράλληλα με το νομοσχέδιο θα προωθηθεί και τροποποίηση του Συντάγματος, ώστε οι ρυθμίσεις που προτείνονται να είναι συνταγματικές.
Αρμόδια αστυνομική πηγή, μιλώντας στον «Π», εξήγησε ότι το νομοσχέδιο με το οποίο θα καταστούν νόμιμες οι παρακολουθήσεις και ηχογραφήσεις τηλεφωνικών συνδιαλέξεων αποτελεί το άλφα και το ωμέγα για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος. Πρόσθεσε ότι με το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο οι δυνατότητες για να δράσουν προληπτικά είναι περιορισμένες.
Υπενθυμίζεται ότι το νομοσχέδιο που προβλέπει τις παρακολουθήσεις και ηχογραφήσεις τηλεφωνικών συνδιαλέξεων είχε κατατεθεί στη Βουλή το 2017. Ο Νόμος, που τιτλοφορείται ως ο περί Προστασίας του Απορρήτου της Ιδιωτικής Επικοινωνίας (Παρακολούθηση Συνδιαλέξεων και Πρόσβαση σε Καταγεγραμμένο Περιεχόμενο Ιδιωτικής Επικοινωνίας), τέθηκε σε εφαρμογή στις 21/02/2020 με τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Δημοκρατίας. Κατόπιν έντονων ανησυχιών, που είχαν διατυπωθεί από κόμματα και βουλευτές, οι παρακολουθήσεις τηλεφωνικών συνδιαλέξεων δεν εφαρμόστηκαν ποτέ. Οι πιο έντονες επιφυλάξεις αφορούσαν τα διατάγματα που πρέπει να εξασφαλίζονται πριν από την έναρξη μιας παρακολούθησης ώστε να διασφαλίζεται ότι είναι απολύτως δικαιολογημένο μέτρο για τη διερεύνηση σοβαρής ποινικής υπόθεσης.
Οι επιφυλάξεις σε ό,τι αφορά στην παραβίαση της ιδιωτικής ζωής είχαν καλυφθεί από το τελικό κείμενο του νόμου, στο οποίο συμπεριλήφθηκαν αρκετές ασφαλιστικές δικλίδες που αποτρέπουν τυχόν αυθαιρεσίες και καταχρήσεις.
Με το νέο νομοσχέδιο, που οδηγείται στο Υπουργικό Συμβούλιο και σύντομα στη Βουλή, επιδιώκεται τροποποίηση του νόμου, για να ρυθμιστούν τα κενά που εντοπίστηκαν, ώστε να καταστεί νομότυπη και συνταγματική η διαδικασία που θα ακολουθείται.
Η γενική φιλοσοφία δεν αλλάζει. Δηλαδή, οι παρακολουθήσεις των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων θα γίνονται κατόπιν δικαστικού διατάγματος από μέλη της Αστυνομίας και της Κυπριακής Υπηρεσίας Πληροφοριών, τα οποία θα είναι εξουσιοδοτημένα για τον σκοπό αυτόν.
Προβλέπεται επίσης η διαδικασία που πρέπει να ακολουθείται. Ο Γενικός Εισαγγελέας, κατόπιν γραπτού αιτήματος του αρχηγού της Αστυνομίας ή του διοικητή της ΚΥΠ, θα ζητά την έκδοση δικαστικού διατάγματος για παρακολούθηση ιδιωτικής επικοινωνίας εφόσον αυτή είναι αναγκαία για το συμφέρον της ασφάλειας της Δημοκρατίας ή για την αποτροπή, διερεύνηση ή δίωξη σοβαρών ποινικών αδικημάτων. Η αίτηση θα συνοδεύεται από ένορκο δήλωση και από έκθεση γεγονότων με τις λεπτομέρειες των αδικημάτων που να δικαιολογούν την έκδοση του δικαστικού εντάλματος. Προβλέπεται επίσης ότι η έκθεση γεγονότων θα πρέπει να περιλαμβάνει τα ακόλουθα:
- Την ταυτότητα του προσώπου, αν είναι γνωστή, για το οποίο ζητείται η παρακολούθηση της ιδιωτικής επικοινωνίας του.
- Τη φύση και τον τόπο, αν είναι γνωστά, απ’ όπου σκοπείται να παρακολουθείται η ιδιωτική επικοινωνία.
- Το είδος της ιδιωτικής επικοινωνίας της οποίας ζητείται η παρακολούθηση.
- Τον τρόπο με τον οποίο σκοπείται να πραγματοποιηθεί η παρακολούθηση.
- Το όργανο ή το πρόσωπο το οποίο θα είναι υπεύθυνο για την παρακολούθηση.
- Τη χρονική περίοδο για την οποία παραχωρείται η εξουσιοδότηση, που περιλαμβάνει διαταγή κατά πόσον η παρακολούθηση τερματίζεται αυτόματα ή όχι, όταν η περιγραφόμενη ιδιωτική επικοινωνία ληφθεί.
Για συγκεκριμένα αδικήματα
Οι παρακολουθήσεις των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων θα γίνονται κατόπιν έκδοσης δικαστικών ενταλμάτων και θα επιτρέπονται μόνο σε βάρος των προσώπων που θεωρούνται ύποπτα για τη διερεύνηση των ακόλουθων ποινικών αδικημάτων: Φόνος εκ προμελέτης, ανθρωποκτονία, διαφθορά, τρομοκρατία, κατασκοπεία, εμπορία προσώπων και ναρκωτικών, παιδική πορνογραφία και ξέπλυμα μαύρου χρήματος. Σημειώνεται ότι από πλευράς τηλεπικοινωνιακών οργανισμών έχει επιλεγεί και το εξειδικευμένο προσωπικό, το οποίο θα λαμβάνει όλα τα δέοντα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για τη διασφάλιση, αφενός, της τήρησης του απορρήτου της ιδιωτικής επικοινωνίας και, αφετέρου, της εμπιστευτικότητας οποιασδήποτε πληροφορίας θα περιέρχεται εις γνώσιν του.
