Πυρετώδεις είναι οι διαβουλεύσεις και έντονο το παρασκήνιο για την τροποποίηση του Συντάγματος και την υπό όρους παρακολούθηση τηλεφωνικών συνδιαλέξεων. Παρά το γεγονός ότι το νομοσχέδιο, όπως είχε αποφασιστεί στη συνεδρία της κοινοβουλευτικής Επιτροπής Νομικών, στις 11 Μαρτίου, βρίσκεται στην ατζέντα της σημερινής ολομέλειας, σύμφωνα με πληροφορίες του «Π», εκτός απροόπτου, θα αναβληθεί και θα τεθεί προς συζήτηση στην επόμενη ολομέλεια στις 26 Μαρτίου (σ.σ. θα είναι η τελευταία ολομέλεια της Βουλής πριν από την αυτοδιάλυσή της ενόψει των βουλευτικών εκλογών).
Το κυριότερο σημείο των διαφωνιών, που εκφράζονται κυρίως από το ΑΚΕΛ και από βουλευτές από άλλους πολιτικούς χώρους, είναι η πρόνοια που δίνει την εξουσία στον Γενικό Εισαγγελέα να εξουσιοδοτεί γραπτώς την Κυπριακή Υπηρεσία Πληροφοριών για παρακολούθηση τηλεφωνικών συνδιαλέξεων, με μοναδική αιτιολόγηση ότι αφορά θέματα που άπτονται της ασφάλειας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Οι βουλευτές που διαφωνούν με τη συγκεκριμένη πρόνοια εκφράζουν έντονη ανησυχία για κατάχρηση αυτής της δυνατότητας χωρίς επαρκή δικαιολόγηση και προτείνουν όπως μια τέτοια απόφαση λαμβάνεται από επιτροπή και όχι από μόνο ένα πρόσωπο.
Στο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε από την τελευταία συζήτηση στην Επιτροπή Νομικών μέχρι και χθες, υπήρξαν έντονες διαβουλεύσεις προκειμένου να υπάρξει κατάληξη και το νομοσχέδιο να οδηγηθεί για ψήφιση στη σημερινή ολομέλεια. Παρά τις συζητήσεις που έγιναν και τις περαιτέρω διευκρινίσεις κυρίως από την Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών, ώστε να καθησυχαστούν οι ανησυχίες, δεν υπήρξε αποτέλεσμα.
Με δεδομένο ότι για να εγκριθεί τροποποίηση του Συντάγματος απαιτείται η θετική ψήφος από τα 2/3 των μελών του Κοινοβουλίου, δηλαδή από 38 βουλευτές. Με βάση τη σημερινή κοινοβουλευτική δύναμη τα κόμματα έχουν τις πιο κάτω έδρες: ΔΗΣΥ 17, ΑΚΕΛ 14, ΔΗΚΟ 11, ΕΛΑΜ 3, ΔΗΠΑ 3, ΕΛΑΜ 3, Οικολόγοι 2, ενώ υπάρχουν και 3 ανεξάρτητοι και ένας μεμονωμένος σοσιαλιστής βουλευτής.
Με την εισήγηση για σύσταση επιτροπής, που θα αποφασίζει την έγκριση αιτήματος από την ΚΥΠ για άρση του τηλεφωνικού απορρήτου, συμφωνεί και ο Παγκύπριος Δικηγορικός Σύλλογος. Σε υπόμνημα που κατέθεσε στη Βουλή, ο ΠΔΣ διατυπώνει την άποψη ότι η σκοπούμενη εισαγωγή γραπτής εξουσιοδότησης από Γενικό Εισαγγελέα για άρση του απορρήτου, εφόσον η επέμβαση κρίνεται αναγκαία σε μία δημοκρατική κοινωνία για την ασφάλεια ή/και την κυριαρχία της Δημοκρατίας, χωρίς την ανάγκη προηγούμενης λήψης δικαστικού διατάγματος από την Αστυνομία Κύπρου, παραβιάζουν αποφάσεις του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την αρχή του δικηγορικού απορρήτου, όπως έχει αναδειχθεί και τελεί υπό νομική προστασία, και δεν λαμβάνουν υπ' όψιν, και καταστρατηγούν, την ίδια την αναφαίρετη ανεξαρτησία του θεσμού του Γενικού Εισαγγελέα.
«Οκ» το υπουργείο
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Π», το Υπουργείο Δικαιοσύνης μετά από κύκλο διαβουλεύσεων με τα πολιτικά κόμματα διεμήνυσε ότι είναι θετικό στην αλλαγή της πρόνοιας για την οποία εκφράζονται έντονες διαφωνίες και να δίνεται η έγκριση από επιτροπή. Προχωρώντας ένα βήμα παραπέρα, ο υπουργός Δικαιοσύνης ζήτησε να υποβληθούν και εισηγήσεις για τα πρόσωπα που θα απαρτίζουν την επιτροπή.
Πρόσθετα αδικήματα
Για το Υπουργείο Δικαιοσύνης, την Αστυνομία και την ΚΥΠ, η ψήφιση του νομοσχεδίου για παρακολούθηση τηλεφωνικών συνδιαλέξεων αποτελεί ύψιστη ανάγκη και προτεραιότητα, καθώς θεωρούν ότι πρόκειται για ένα υπερόπλο που θα συμβάλει στην αποτελεσματική αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος.
Σημειώνεται ότι στο νομοσχέδιο ενσωματώθηκαν και πρόνοιες για διεύρυνση του αιτιολογικού για την άρση του απορρήτου, ώστε να περιλαμβάνονται πρόσθετες κατηγορίες σοβαρών ποινικών αδικημάτων, όπως απόπειρα φόνου, εμπορία ενήλικων και ανήλικων προσώπων, αδικήματα που σχετίζονται με την παιδική πορνογραφία και με τη σεξουαλική εκμετάλλευση ή σεξουαλική κακοποίηση παιδιών, τρομοκρατία, κατασκοπεία, παράνομη διακίνηση μεταναστών και υποβοήθηση παράνομης εισόδου, διέλευσης και παραμονής στη Δημοκρατία. Περιλαμβάνονται επίσης αδικήματα τελούμενα μέσω διαδικτύου, για τα οποία προβλέπεται σε περίπτωση καταδίκης ποινή φυλάκισης 5 ετών και άνω, καθώς και τα αδικήματα νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και κατοχής ναρκωτικών και ψυχοτρόπων ουσιών με σκοπό την προμήθεια.
Έκτακτη συνεδρία
Σε μια άλλη εξέλιξη, η κοινοβουλευτική Επιτροπή Νομικών συνέρχεται εκτάκτως αύριο στις 9:30 το πρωί για την κατ’ άρθρο συζήτηση του περί της Κυπριακής Υπηρεσίας Πληροφοριών και του περί Προστασίας του Απορρήτου της Ιδιωτικής Επικοινωνίας Νόμου του 2026. Πρόκειται για δύο παρεμφερή νομοσχέδια με την τροποποίηση του Συντάγματος για τις παρακολουθήσεις.
