Λανθασμένη και «δειλή» επιλογή χαρακτηρίζει η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικάτων (ETUC) τη χθεσινή αύξηση των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, θεωρώντας ότι θα παράσχει στις τράπεζες επιπλέον €6 δισ. ετησίως από τόκους.
Σύμφωνα με ανακοίνωσή της, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανακοίνωσε χθες αύξηση 0,25 ποσοστιαίων μονάδων, την πρώτη από το 2023 παρά το γεγονός ότι η οικονομική δραστηριότητα κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 μειώθηκε, οι προοπτικές ανάπτυξης για το 2026 και το 2027 έχουν μειωθεί και η ανεργία αυξάνεται.
«Η αύξηση του κόστους δανεισμού για την αντιμετώπιση του πληθωρισμού είναι η λανθασμένη και δειλή επιλογή, που κάνει τους εργαζόμενους να πληρώνουν το τίμημα για ένα πρόβλημα που προκαλείται από κερδοσκοπικούς ενεργειακούς γίγαντες, ενώ παράλληλα ανταμείβει τις τράπεζες με υψηλότερα έσοδα από τόκους στα αποθεματικά τους με το σύστημα της ΕΚΤ», δήλωσε η Γενική Γραμματέας της ETUC, Esther Lynch.
Όπως εκτιμάται, με την απόφαση δεν θα αντιμετωπιστεί το υψηλό ενεργειακό κόστος βραχυπρόθεσμα και θα δυσκολέψει την αντιμετώπισή του μεσοπρόθεσμα, καθιστώντας τις επενδύσεις σε καθαρή ενέργεια πιο ακριβές.
«Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής γνωρίζουν ότι πετυχαίνουν λάθος στόχο και θα πρέπει να έχουν το θάρρος να ακολουθήσουν ένα καλύτερο μείγμα πολιτικής που θα αντιμετωπίσει τις πραγματικές αιτίες του πληθωρισμού. Αυτό περιλαμβάνει υποστηρικτικές δημοσιονομικές πολιτικές, μαζί με στρατηγικούς ελέγχους τιμών για το πάγωμα των περιθωρίων κέρδους και τη φορολόγηση των υπερκερδών. Αυτές οι πολιτικές έχουν αποδειχθεί πολύ πιο αποτελεσματικές από το αμβλύ εργαλείο των επιτοκίων που κινδυνεύει να πνίξει περαιτέρω την οικονομία», τόνισε.
Πρόσφατη έρευνα δείχνει ότι μια αύξηση 25 μονάδων βάσης μειώνει τις τιμές μόλις κατά 0,06%, ενώ παράλληλα μειώνει δυσανάλογα την οικονομική δραστηριότητα κατά 0,25%. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, για να μειωθούν οι τιμές κατά 1%, θα ήταν απαραίτητη μια αύξηση του επιτοκίου κατά 400 μονάδες βάσης (4 ποσοστιαίες μονάδες, από 2 έως 6%), που συνεπάγεται μια τεράστια απώλεια ΑΕΠ κατά 4%.
Σημειώνεται ακόμη ότι τα στοιχεία ανάπτυξης της ΕΕ θα υποβαθμιστούν περαιτέρω, καθώς τα στοιχεία του πρώτου τριμήνου του 2026 δεν αποτυπώνουν τον πλήρη αντίκτυπο του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Έσοδα από τόκους
Σύμφωνα με τα συνδικάτα, τα τελευταία τρεισήμισι χρόνια, το σύστημα της ΕΚΤ έχει καταβάλει €332 δισ. σε τόκους στις τράπεζες της ζώνης του ευρώ. Με αυτές τις μεταφορές τόκων να ανέρχονται σε €20 δισ. κατά την περίοδο Ιανουαρίου-Μαΐου 2026 (€48 δισ. σε ετήσια βάση), μπορεί να εκτιμηθεί ότι μια αύξηση 25 μονάδων βάσης στο επιτόκιο της ΕΚΤ θα παράσχει στις τράπεζες επιπλέον €6 δισ. ετησίως.
Το ΔΝΤ, παρακολουθώντας τις επιπτώσεις μέτρων όπως οι επιδοτήσεις τιμών για την άμβλυνση των αυξήσεων των τιμών ενέργειας μετά την πλήρη παράνομη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, καταλήγει στο συμπέρασμα ότι αυτά μείωσαν τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη κατά 1 έως 2 ποσοστιαίες μονάδες το 2022 και απέτρεψαν την αύξηση των μακροπρόθεσμων προσδοκιών για τον πληθωρισμό στο 2,5% αντί του παρατηρούμενου 2,2%.
