Σε πρόσφατο οικογενειακό ταξίδι μας στην Ελλάδα, μια διαφορά με την Κύπρο ήταν δύσκολο να περάσει απαρατήρητη. Σκύλοι μαζί με τους ανθρώπους τους σε ξενοδοχεία και άλλα καταλύματα, σε καφετέριες, εστιατόρια και χώρους αναψυχής. Όχι ως αναγκαίο κακό, αλλά ως κάτι απολύτως φυσιολογικό. Ένα κατοικίδιο που ταξιδεύει μαζί με την οικογένεια στην οποία ανήκει. Και κάπου εκεί αναπόφευκτα αναρωτιέσαι, γιατί στην Κύπρο εξακολουθούμε να συμπεριφερόμαστε σαν να βρισκόμαστε σε άλλη εποχή;
Οι κοινωνικές αντιλήψεις γύρω από τα ζώα συντροφιάς έχουν αλλάξει θεαματικά. Ιδιαίτερα για τις νεότερες γενιές -Millennials και Gen Z- ο σκύλος ή η γάτα δεν είναι πλέον ένα ζώο που έχουμε στην αυλή. Είναι μέλος της οικογένειας. Ζει μέσα στο σπίτι, συμμετέχει στην καθημερινότητα και, όλο και συχνότερα, ακολουθεί την οικογένεια στις διακοπές της. Αυτό δεν είναι κάποια περιθωριακή τάση. Είναι μια διεθνής πραγματικότητα την οποία η τουριστική βιομηχανία πολλών χωρών έχει ήδη αντιληφθεί. Ξενοδοχεία διαφημίζουν pet-friendly δωμάτια, καταλύματα παρέχουν μπολ νερού και ειδικές υπηρεσίες, ενώ εστιατόρια και καφετέριες υποδέχονται ανθρώπους με τα ζώα τους, τουλάχιστον στους κατάλληλους χώρους.
Δεν πρόκειται μόνο για φιλοζωία, πρόκειται και για τουριστική οικονομία. Ο σύγχρονος ταξιδιώτης που θεωρεί τον σκύλο του μέλος της οικογένειας δεν αναζητεί κάποιον για να τον ξεφορτωθεί όσο θα βρίσκεται σε διακοπές. Αναζητεί προορισμό όπου μπορεί να τον πάρει μαζί του. Και όταν ένας τόπος του λέει ουσιαστικά εσύ είσαι ευπρόσδεκτος, το ζώο σου όχι, πολύ απλά επιλέγει άλλον προορισμό.
Και μετά υπάρχει η Κύπρος. Ένας τόπος που θέλει να παρουσιάζεται ως σύγχρονος, ευρωπαϊκός και ποιοτικός τουριστικός προορισμός, αλλά όπου ο επισκέπτης με κατοικίδιο βρίσκεται συχνά αντιμέτωπος με μια ατελείωτη αναζήτηση. Ποια καταλύματα δέχονται σκύλους; Σε ποια εστιατόρια μπορεί να πάει μαζί τους; Ποιες παραλίες είναι πραγματικά προσβάσιμες; Ποιοι δημόσιοι χώροι είναι φιλικοί προς τα ζώα;
Οι επιλογές υπάρχουν, αλλά παραμένουν περιορισμένες και κατακερματισμένες. Το παράδοξο είναι ότι την ίδια στιγμή ξοδεύουμε εκατομμύρια για να διαφημίσουμε την Κύπρο στο εξωτερικό και συζητούμε συνεχώς για αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος, ειδικές μορφές τουρισμού και προσέλκυση επισκεπτών υψηλότερης εισοδηματικής στάθμης.
Μήπως λοιπόν κάποιος στον Υφυπουργείο Τουρισμού θα έπρεπε να κοιτάξει και λίγο προς το μέλλον; Pet-friendly τουρισμός δεν σημαίνει ότι κάθε σκύλος πρέπει να κυκλοφορεί παντού χωρίς κανόνες. Ούτε ότι αγνοούνται ζητήματα υγιεινής, ασφάλειας ή άνθρωποι που φοβούνται ή δεν επιθυμούν την παρουσία ζώων. Σημαίνει σαφείς κανόνες, καθορισμένους χώρους και υπεύθυνους κηδεμόνες. Σημαίνει να δημιουργείς επιλογές αντί να επιβάλλεις έναν γενικευμένο αποκλεισμό. Και υπάρχει και μια βαθύτερη διάσταση.
Ο τρόπος που μια κοινωνία αντιμετωπίζει τα ζώα στον δημόσιο χώρο αποκαλύπτει πολλά για τη σχέση της μαζί τους. Στην Κύπρο εξακολουθούμε να κουβαλούμε την αντίληψη ότι ο σκύλος ανήκει κάπου «έξω»: στην αυλή, στο χωράφι, στο κλουβί. Δεν είναι τυχαίο ότι την ίδια στιγμή αντιμετωπίζουμε εγκαταλείψεις, ανεξέλεγκτες γέννες, υπερφορτωμένα καταφύγια και χιλιάδες αδέσποτα.
Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη που οι αρμόδιοι ίσως πρέπει να αντιληφθούν ότι ο pet-friendly τουρισμός μπορεί να αποτελέσει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για την Κύπρο. Με πιστοποιημένα pet-friendly ξενοδοχεία και καταλύματα, περισσότερους κατάλληλους χώρους εστίασης, οργανωμένες παραλίες και πάρκα για σκύλους, αλλά και έναν επίσημο ψηφιακό οδηγό για ταξιδιώτες με ζώα, η Κύπρος θα μπορούσε να απευθυνθεί οργανωμένα σε μια διεθνή αγορά που μεγαλώνει.
Και ίσως το σημαντικότερο, η αλλαγή δεν απαιτεί δισεκατομμύρια, τεράστια έργα ή δεκαετίες σχεδιασμού. Απαιτεί κυρίως αλλαγή νοοτροπίας, κανόνες και πολιτική βούληση. Το ερώτημα λοιπόν προς το Υφυπουργείο Τουρισμού, τις τοπικές αρχές και την τουριστική βιομηχανία είναι απλό: Θέλουμε πραγματικά έναν σύγχρονο ευρωπαϊκό τουριστικό προορισμό ή απλώς θέλουμε να τον διαφημίζουμε ως τέτοιο; Γιατί οι οικογένειες του 2026 έχουν αλλάξει. Πολλές έχουν πλέον τέσσερα πόδια, ουρά και λουρί. Και όταν η Κύπρος τις αφήνει έξω από την πόρτα, αφήνει έξω και τους ανθρώπους τους.
*Μέλους Κινήματος Οικολόγων
