Υπάρχουν στιγμές που η πολιτική ειρωνεία ξεπερνά ακόμη και τη σάτιρα. Στην Κύπρο του 2026, με τη βιοποικιλότητα να πιέζεται, τους βιότοπους να υποβαθμίζονται και την παράνομη παγίδευση πτηνών να εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα, η Επιτροπή Περιβάλλοντος της Βουλής βρήκε το φαινόμενο που θεώρησε ότι πρέπει να εξετάσει, τους περιβαλλοντικούς ακτιβιστές.
Το θέμα ενέγραψαν, στις 23 Ιουνίου, οι βουλευτές του ΕΛΑΜ, Λίνος Παπαγιάννης και Λίνος Χατζηγεωργίου. Αρχικά, μάλιστα, είχε τον αποκαλυπτικό τίτλο περί «ανεξέλεγκτης δράσης των ούτω καλούμενων ακτιβιστών» και ανάγκης λήψης άμεσων μέτρων. Μετά τις αντιδράσεις, η διατύπωση μαλάκωσε. Η ουσία, όμως, παρέμεινε. Το ΕΛΑΜ είναι κόμμα που κατατάσσεται στη διεθνή βιβλιογραφία και σε δημοσιεύματα στην άκρα Δεξιά. Το ιστορικό του δεν είναι άγνωστο. Σε έκθεσή της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας του Συμβουλίου της Ευρώπης κατέγραψε ανοικτή σύνδεση του ΕΛΑΜ με τη Χρυσή Αυγή, την οποία το ίδιο είχε αποκαλέσει «αδελφό κίνημα». Η Χρυσή Αυγή κρίθηκε από την ελληνική δικαιοσύνη ότι λειτουργούσε ως εγκληματική οργάνωση, απόφαση που επιβεβαιώθηκε σε δεύτερο βαθμό τον Μάρτιο του 2026.
Αυτό είναι ιστορικό και πολιτικό πλαίσιο, όχι απόδειξη για τις προθέσεις οποιουδήποτε στη σημερινή υπόθεση. Γι’ αυτό ακριβώς πρέπει να κρίνουμε όσα έγιναν με βάση τα γεγονότα. Και τα γεγονότα είναι εξαιρετικά ανησυχητικά. Η BirdLife Cyprus και η CABS, οργανώσεις με ενεργό ρόλο στην καταπολέμηση της παράνομης παγίδευσης πτηνών, δεν προσκλήθηκαν στη συνεδρίαση που συζητούσε ουσιαστικά τη δική τους δράση. Η BirdLife ζήτησε να παραστεί και, σύμφωνα με την ίδια, το αίτημά της απορρίφθηκε για πρώτη φορά στα 24 χρόνια δράσης της.
Δηλαδή, συζητάς για κάποιους, εξετάζεις εάν χρειάζονται μέτρα για τη δράση τους, ακούς καταγγελίες εναντίον τους, αλλά δεν τους δίνεις θέση στο τραπέζι για να απαντήσουν. Αυτό δεν είναι υγιής κοινοβουλευτικός έλεγχος.Ακόμη πιο αποκαλυπτικά ήταν όσα ακούστηκαν μέσα στην ίδια τη συνεδρίαση. Σύμφωνα με δημοσιευμένες πληροφορίες, τα παράπονα που είχαν φτάσει στην Αστυνομία και την Υπηρεσία Θήρας για τη δράση των συγκεκριμένων ακτιβιστών προέρχονταν μόνο από λαθροθήρες. Αν αυτό δεν προκαλεί τουλάχιστον προβληματισμό σε μια επιτροπή περιβάλλοντος, τότε τι ακριβώς θα έπρεπε να προκαλέσει;
Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν μετρήσιμα αποτελέσματα. Η CABS αναφέρει ότι κατά την προηγούμενη φθινοπωρινή εκστρατεία η δράση και συνεργασία της με τις αρμόδιες Αρχές συνέβαλε σε 55 καταδίκες, στην κατάσχεση 1.621 ξοβέργων, 139 δικτύων και 89 ηλεκτρονικών συσκευών προσέλκυσης πτηνών, καθώς και στην απελευθέρωση 1.286 ζωντανών πτηνών. Ασφαλώς, κανένας ακτιβιστής και καμία περιβαλλοντική οργάνωση δεν βρίσκεται υπεράνω του νόμου. Αν υπάρχουν συγκεκριμένα στοιχεία για παράνομες πράξεις, υπάρχουν Αστυνομία, Εισαγγελία και δικαστήρια. Καταγγελία, έρευνα, στοιχεία, δίωξη, απόφαση. Έτσι λειτουργεί ένα κράτος δικαίου. Δεν δημιουργείς όμως πολιτικό εδώλιο για την περιβαλλοντική κοινωνία των πολιτών επειδή η παρουσία της ενοχλεί.
Και εδώ βρίσκεται το πραγματικό ζήτημα. Η Κύπρος έχει υποχρεώσεις που απορρέουν από την ευρωπαϊκή νομοθεσία για την προστασία των άγριων πτηνών και την καταπολέμηση του περιβαλλοντικού εγκλήματος. Η κοινωνία των πολιτών δεν είναι εχθρός αυτής της προσπάθειας. Είναι συχνά τα μάτια και τα αυτιά της.
Η Επιτροπή Περιβάλλοντος θα έπρεπε να αναζητεί τρόπους ενίσχυσης της πάταξης της λαθροθηρίας, καλύτερης εφαρμογής της νομοθεσίας και προστασίας της βιοποικιλότητας. Γιατί διαφορετικά καταλήγουμε στο απόλυτο κυπριακό παράδοξο, η λαθροθηρία να παραμένει πρόβλημα, αλλά στο εδώλιο να κάθονται εκείνοι που την αποκαλύπτουν.
*Μέλους Κινήματος Οικολόγων
